استشعار (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - ترس به دل نهفتن . 2 - به خود بازآمدن . ج . استشعارات


استشفاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) شفا خواستن، بهبود خواستن


استشفاع (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) طلب شفاعت کردن، شفاعت خواستن


استشهاد (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - شهادت طلبیدن، شاهد خواستن . 2 - شاهد آوردن . 3 - گفته های کسی را به عنوان شاهدذکر کردن . 4 - شاهد خواستن برای اثبات دعوی


استصباح (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - روشنایی کردن . 2 - چراغ افروختن . 3 - روشنی جستن


استصحاب (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - به همراهی خواستن . 2 - یاری خواستن . 3 - با خود داشتن . ج . استصحابات


استصغار (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - کوچک شمردن . 2 - بی اهمیت داشتن . 3 - به حساب نیاوردن


استصلاح (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) طلب صلاح و نیکی کردن


استصواب (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) صوابدید، مصلحت خواهی کردن


استضائت (اِ تِ ئَ) [ ع . ] (مص م .) نک استضائه


استضائه (اِ تِ ئِ) [ ع . استضائة ] 1 - (مص ل .) توانایی، قدرت داشتن . 2 - روشن شدن . 3 - (اِمص .) روشنی جویی


استضعاف (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) ناتوان شمردن، ضعیف دانستن


استضلال (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) میل به سایه و در آن نشستن


استطابه (اِ تِ ب یا بَ) [ ع . استطابة ] (مص م . ) 1 - پاکیزگی خواستن، پاکی جستن . 2 - پاک یافتن، پاکیزه دانستن


استطاعت (اِ تِ عَ) [ ع . استطاعة ] (مص ل .) 1 - توانایی، قدرت داشتن . 2 - سرمایه داشتن


استطاله (اِ تِ لِ یا لَ) [ ع . استطالة ] (مص ل .) 1 - دراز کشیدن .2 - فزونی کردن . 3 - گردنکشی کردن


استطراد (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - از پیش دشمن گریختن و فریفتن او. 2 - از مطلب دور افتادن


استطراف (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - نو شمردن . 2 - تازه و نو یافتن . 3 - شگفت داشتن


استطلاع (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - آگهی جستن، اطلاع خواستن . 2 - پرسیدن


استظهار (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - کمک خواستن . 2 - (اِمص .) پشت گرمی


استعادت (اِ تِ دَ) [ ع . استعادة ] (مص م .) نک استعاده


استعاده (اِ تِ د) [ ع . استعادة ] 1 - (مص م .) بازگشت چیزی را خواستن . 2 - (مص ل .)عادت کردن


استعاذه (اِ تِ ذ) [ ع . استعاذة ] (مص ل .) پناه جُستن، پناه بردن


استعاره (اِ تِ رِ) [ ع . استعارة ] (مص م .) به عاریت گرفتن


استعانت (اِ تِ نَ) [ ع . استعاثة ] (مص م .) یاری خواستن، کمک طلبیدن


استعباد (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) کسی را بندة خود ساختن، مانند بنده گردانیدن


استعجاب (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .)عجب شمردن، در شگفت شدن، به شگفت آمدن


استعجال (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) کاری را به شتاب خواستن، به شتاب واداشتن . 2 - (مص ل .) شتافتن، شتاب کردن . 3 - (اِمص .) شتابزدگی


استعجام (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - پوشیده شدن . 2 - ناتوان شدن به سخن گفتن، عاجز شدن در سخن . 3 - خاموش گشتن از پاسخ سایل 4 - بسته و مبهم شدم کلام


استعداد (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) آماده شدن، مهیا گشتن . 2 - (اِمص .) آمادگی، توانایی . ج . استعدادات


استعراب (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - عرب مآب گشتن . 2 - سخن فارسی را عربی کردن . 3 - دشنام دادن، فحش گفتن


استعصام (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - چنگ زدن . 2 - پناه آوردن


استعطاف (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - مهربانی خواستن . 2 - دل به دست آوردن


استعظام (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) بزرگ شمردن، بزرگ داشتن . 2 - (مص ل .) بزرگ منشی و تکبر کردن


استعفاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) تقاضای معافیت از انجام کار. ؛ استعفاء نامه نامه ای که تقاضای کناره گیری از شغل یا کار در آن نوشته شده است


استعلاء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) برتری جستن . 2 - بزرگوار شدن . 3 - (اِمص .) بلندی، رفعت


استعلاج (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) درمان بیماری طلبیدن . 2 - (اِمص .) چاره جویی


استعلام (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) آگاهی خواستن، پرسش کردن


استعمار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) آبادانی خواستن . 2 - (اِمص .) آباد کردن کشور به ظاهر و غارت و چپاول آن در نهان


استعمال (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - به کار بردن، کار کردن . 2 - گماشتن، به کار واداشتن


استغاثت (اِ تِ ثَ) [ ع . استغاثة ] (مص م .) نک استغاثه


استغاثه (اِ تِ ثِ) [ ع . استغاثة ] 1 - (مص م .) دادخواهی کردن، یاری طلبیدن . 2 - (اِمص .) دادخواهی . 3 - زاری، تضرع


استغراب (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) غریب شمردن، عجیب دانستن چیزی را، به شگفت آمدن از امری


استغراق (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) همه را فرا - گرفتن . 2 - (مص ل .) غرق شدن . 3 - سخت سرگرم کاری شدن


استغفار (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - بخشش و آمرزش خواستن . 2 - توبه کردن


استغفرالله (اِ تَ فِ رُ لْ لا) [ ع . ] (شب جم .) 1 - برای طلب آمرزش به کار می رود. 2 - برای نفی و انکار به کار می رود. 3 - برای بیان خشم به کار می رود


استغلاظ (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) غلیظ داشتن . 2 - (مص ل .) غلیظ شدن


استغلال (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) طلب غله کردن، غله گرفتن


استغناء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) بی نیازی خواستن . 2 - توانگر شدن، مالدار شدن . 3 - (اِمص .) بی نیازی، توانگری (مادی یا معنوی ). 4 - وابستگی نداشتن، بی قید بودن . 5 - گذشتن، صرفنظر کردن


استفادت (اِ تِ دَ) [ ع . استفادة ] (مص م .) نک استفاده


استفاده (اِ تِ د) [ ع . استفادة ] (مص م .) سود بردن، فایده خواستن


استفاضت (اِ تِ ضَ) [ ع . استفاضة ] (مص م .) نک استفاضه


استفاضه (اِ تِ ض ِ) [ ع . استفاضة ] (مص م .) 1 - طلب فیض کردن . 2 - عطا خواستن . 3 - فاش و م نتشر شدن خبر


استفتاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) فتوی خواستن


استفتاح (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - نصرت خواستن . 2 - گشایش طلبیدن . 3 - یاری خواستن


استفراد (اِ تِ) 1 - (مص ل .) تنها شدن به چیزی، تنها رفتن پی کاری . 2 - تنها کردن کاری را. 3 - تنهائی خواستن، خواستار تنهائی بودن . 4 - (مص م .) کسی را از میان گروه به تنهایی برگزیدن


استفراغ (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .)1 - فراغت طلبیدن . 2 - قی کردن


استفسار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .)تفسیر خواستن . 2 - پرسیدن . 3 - (اِ مص .) پرسش . 4 - جستجو، تفحص


استفعال (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - طلب فعل کردن . 2 - نام یکی از باب های ده گانة ثلاثی مزید در صرف زبان عربی که با افزودن «اِست .» در آغاز فعل مجرد ساخته می شود و معنی آن درخواست چیزی کردن و خواستار آن چیز گردیدن است . چنان که استخراج به معنی بیرون آوردن است


استفهام (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) طلب فهم کردن . 2 - پرسیدن . 3 - (اِمص .) پرسش


استقاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - آب از چاه برکشیدن، آب کشیدن . 2 - آب خواستن، طلب آب . 3 - نوشاندن آب و شراب


استقالت (اِ تِ لَ) [ ع . استقالة ] (مص م .) 1 - فسخ بیع را خواستار شدن، پایان گرفتن معامله را خواستن . 2 - خواستار عفو و بخشایش شدن


استقامت (اِ تِ مَ) [ ع . استقامة ] 1 - (مص ل .) ایستادگی کردن، مقاومت کردن . 2 - (اِمص .) پایداری . 3 - راست ایستادن


استقباح (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) زشت شمردن، قبیح داشتن


استقبال (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) به پیشواز کسی رفتن . 2 - (اِمص .) پیشواز، پذیره . 3 - (ص .) آینده . 4 - روبروی هم قرار گرفتن دو ستاره . 5 - اینکه شاعری شعر در وزن و قافیة شعر شاعرِ دیگری بگوید


استقبال کردن ( استقبال کردن . کَ دَ) [ ع - فا. ] (مص م .) 1 - پیشواز رفتن . 2 - پذیرفتن، پذیرش


استقراء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) جستجو کردن، تحقیق کردن . 2 - (اِمص .) در منطق ؛ پی بُردن به کل از جزء


استقرار (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .)1 - برقرار کردن، پابرجا شدن . 2 - قرار یافتن


استقراض (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) وام خواستن، قرض گرفتن . 2 - (اِمص .) وام خواهی


استقص (اُ تُ قُ) [ معر. ] (اِ.) نک استقصات


استقصاء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) کوشش تمام کردن . 2 - (اِمص .) پی جویی، تفحص


استقصات (اُ تُ قُ صّ) [ معر. ] (اِ.) جِ اُستُقُص یا اسطقس . این کلمه در اصل یونانی است و به معنی ماده و اصل هر چیزی . (عناصر چهارگانه )


استقصاد (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) میانه روی خواستن


استقضاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م ) قضاوت خواستن، تقاضای حق خود را کردن


استقلال (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - خودمختار بودن . 2 - ادارة کشور با اختیار و آزادی بدون مداخله کشورهای بیگانه


استلات (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - غذای اطراف کاسه را با انگشت پاک کردن و خوردن . 2 - کنایه از: خوردن تا ته ظرف


استلام (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - لمس کردن، دست کشیدن به چیزی . 2 - بوسه دادن


استلحاق (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - فراخواندن کسانی را برای به هم آمدن، درخواست ملحق گردیدن . 2 - دعوی کردن که فرزند از آن من است، به خود نسبت دادن


استلذاذ (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .)1 - لذت خواستن . 2 - لذت بردن . 3 - خوشمزه یافتن


استلزام (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) همراه گرفتن . 2 - (اِمص .) لزوم، وجوب


استلقاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .)بر پشت خوابیدن، طاق باز خوابیدن


استم (اِ تَ) (اِ.) ستم، ظلم


استماع (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) شنیدن، گوش دادن


استمالت (اِ تِ لَ) [ ع . استمالة ] 1 - (مص م .) دلجویی کردن . 2 - (اِمص .) دلجویی، نوازش . 3 - (مص ل .) میل کردن به سویی


استمتاع (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) بهره جُستن . 2 - (اِمص .) برخورداری


استمداد (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) یاری خواستن


استمرار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) پیوسته رفتن . 2 - همیشه روان بودن . 3 - (اِمص .) اتصال، پیوستگی


استمراری (اِ تِ) [ ع - فا. ] (اِمر.) 1 - مستمری، وظیفه، مقرری . 2 - حالت فعلی که مفهوم دوام و استمرار آن را در زمان گذشته یا حال برساند


استمساک (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) چنگ در زدن، تمسک جستن . 2 - (اِمص .) تمسک، اعتصام


استملاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) املا پرسیدن


استملاک (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) تملک، به ملک گرفتن، تصرف کردن


استمناء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) جلق زدن . 2 - (اِمص .) جلق زنی


استمهال (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) مهلت خواستن


استن (اَ س ِ تُ) [ فر. ] (اِ.) = استون : مایعی است بی رنگ، فرار، سریع التبخیر و قابل اشتعال، با بوی اتری که از تقطیر یکی از استات ها به دست می آید و مانند یک حلال بکار می رود


استن (اُ تُ) (اِ.) = استون : ستون، رکن


استنابت (اِ تِ بَ) [ ع . استنابة ] (مص م .) به نیابت خواستن کسی را


استناد (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - پشت دادن به چیزی . 2 - نسبت دادن . 3 - سند و مدرک نشان دادن


استناره (اِ تِ رِ) [ ع . استنارة ] (مص ل .) 1 - روشن شدن . 2 - مدد خواستن به شعاع، روشنی جستن


استنباء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) خبر جستن، در جستجوی خبر برآمدن، خبر پرسیدن


استنباط (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) بیرون آوردن چیزی . 2 - (اِمص .) ادراک و دریافت معنی و مفهوم چیزی بر اثر دقت و تیزهوشی


استنبه (اِ تَ ب) 1 - (ص .) زشت، کریه . 2 - (اِ.) کابوس . 3 - دیو


استنتاج (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) نتیجه گرفتن، نتیجه خواستن


استنجاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - رهایی یافتن . 2 - شستن جای پلید و نجس را که بول و غایط در آن بوده است و سنگ و کلوخ بدان جا مالیدن


استنجاح (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) برآورده شدن حاجتی را طلب کردن


استنجاد (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) شجاع شدن . 2 - (مص م .) یاری خواستن


اسفار ( اسفار .) [ ع . ] ( اِ.) جِ سفْر؛ نامه ها، کتاب ها


استنزال (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) فرو آوردن، فرو فرستادن . 2 - درخواست فرود آمدن . 3 - (مص ل .) از مرتبة خود فرو افتادن


استنساخ (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .)رونوشت برداشتن از نوشته یا کتابی، نسخه برداری


استنسیل (اِ تَ یا تِ) [ انگ . ] (اِ.) نوعی کاغذ که با قلم خاصی بر آن می نگارند و با دستگاه تکثیر از آن نسخه برداری می کنند، کاغذ مومی . (فره )


استنشاق (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - آب یا مایع دیگری را به بینی کشیدن . 2 - چیزی را بو کردن


استنطاق (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) به سخن آوردن . 2 - (اِمص .) بازپرسی


استنکاح (اِ ت ِ) [ ع . ] (مص م .) عقد زناشویی بستن، طلب نکاح کردن


استنکار (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - انکار کردن . 2 - نشناختن


استنکاف (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - از انجام کاری ننگ داشتن . 2 - سر باز زدن، رد کردن


استه (اُ تِ) ( اِ.) کفل، سرین


استه (اِ تُ) (ص .) نک استوه


استه (اَ تِ) ( اِ.) 1 - دانه و هستة میوه ها. 2 - استخوان


استهانت (اِ تِ نَ) [ ع . ] (مص م .) خوار شمردن، حقیر داشتن


استهزاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) بر کسی خندیدن، مسخره نمودن


استهلال (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) ماه نو دیدن . 2 - (مص ل .) پدیدار شدن ماه نو


استهلاک (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) نیست کردن، هلاک کردن . 2 - نیست شدن


استهوا (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) هوس کردن . 2 - (مص م .) کسی را به هوس انداختن


استواء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) برابر شدن، مانند یکدیگر شدن . 2 - (اِمص .) قرار گرفتن، استقرار. 3 - (اِ.) در جغرافیا دایره ای فرضی که مانند کمربندی زمین را به دو نیمکرة شمالی و جنوبی تقسیم می کند


استوار (اُ تُ) [ په . ] (ص مر.)1 - محکم، پایدار، سخت . 2 - مورد اعتماد، امین . 3 - درجه ای در ارتش، میان گروهبان و افسریار


استوار داشتن ( استوار داشتن . تَ) (مص ل .) 1 - اعتماد داشتن، اعتماد کردن . 2 - باور کردن، درست پنداشتن


استواران (اُ تُ) (اِ.) جِ اُستُوار؛ معتمدان، اَمینان


استوارداشت (اُ تُ) (اِمص .) یقین، ایمان


استوارنامه ( استوارنامه . مِ) (اِمر.) حکمی است که از طرف رؤسای کشورها به سفرا و مأمورین سیاسی داده می شود تا اعتبار آن ها را نزد رؤسای دول بیگانه استوار سازد. قبلاً به این سند اعتبارنامه گفته می شد


استواری ( استواری .)1 - (حامص .)محکمی، سختی . 2 - ثبات، پایداری . 3 - امن یت، اطمینان


استوان (اُ تُ) [ په . ] (ص مر.) 1 - استوار، پایدار. 2 - قابل اعتماد، امین . 3 - مضبوط


استوانه (اُ تُ نِ) [ په . ] (اِ.) 1 - ستون . 2 - جسمی که در دو سر آن دو دایره موازی یکدیگر باشند


استودیو (اِ تُ) [ ایتا. ] (اِ.) 1 - کارگاه، اطاق کار. 2 - محل از پیش آماده شده برای ضبط و ثبت صدا و تصویر، کارگاه فیلمبرداری و ضبط صدا. 3 - کارگاه عکاسی


استون (اُ) [ په . ] ( اِ.) ستون، پایه


استوه (اُ)(ص .) 1 - مانده، درمانده . 2 - افسرده، ملول


استپ (اِ ت ِ) [ فر. ] (اِ.) جلگة وسیع و بی - درخت، علفزار


استپ (اِ سْ تُ) [ فر. ] فرمان ایست، بایست


استکان (اِ تِ) [ روس . ] (اِ.) ظرف کوچک استوانه ای شکل از جنس شیشه یا بلور که معمولاً جهت نوشیدن چای به کار می رود


استکانت (اِ تِ نَ) [ ع . استکانة . ] 1 - (مص ل .) زاری کردن . 2 - خضوع نمودن . 3 - (اِمص .) فروتنی


استکانی زدن (اِ تِ . زَ دَ) [ روس - فا. ] (مص ل .) میخوارگی مختصر کردن


استکبار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) بزرگ د یدن کسی یا چیزی را . 2 - (مص ل .) تکبر کردن . 3 - خودنمایی، گردنکشی کردن


استکتاب (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - طلب نوشتن چیزی را کردن . 2 - نسخه برداشتن، رونوشت برداشتن


استکثار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) طلب فراوانی کردن . 2 - (اِمص .) زیادت طلبی


استکراه (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - ناپسند داشتن . 2 - ناخواسته به کاری واداشتن


استکشاف (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - طلب کشف کردن . 2 - (اِمص .) جستجو، تجسس


استکفاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) کارگزاری خواستن


استکمال (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - کمال خواستن . 2 - کامل کردن


استیجاب (اِ) [ ع . ] (مص ل .) سزاوار شدن، واجب و لازم دانستن امری یا چیزی


استیجار ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) اجاره کردن


استیحاش ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .)دلتنگ شدن . 2 - وحشت یافتن . 3 - رمیدن . 4 - (اِمص .) وحشت


استیدن (اِ دَ) (مص م .) نک ستیدن، ستُدن


استیذان ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) اجازه خواستن، اذن طلبیدن


استیر ( اِ ) ( اِ.) یک چهلم من، سیر


استیزه (اِ ز) (اِمص .) 1 - عناد، خصومت . 2 - جنگ . 3 - خشم، غضب


بردنگ (بَ دَ) ( اِ.) تپه، پشته


استیصال ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .)از ریشه کندن . 2 - (مص ل .) کنده شدن . 3 - درمانده و بیچاره شدن . 4 - (اِمص .) درماندگی، بیچارگی


استیضاح ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) توضیح خواستن . 2 - (اِمص .) کاوش، بازخواست . 3 - توضیح خواستن نمایندگان مجلس از وزیری در مورد مطالبی


استیعاب ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) گرفتن، فراگرفتن


استیفاء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - تمام فراگرفتن . 2 - طلب تمام حق را کردن . 3 - (اِ.) شغل و وظیفة مستوفی . 4 - تصفیة حساب مالیات


استیقاظ ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) بیدار بودن . هوشیار شدن . 2 - (اِمص .) بیداری، هوشیاری


استیقان ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) به یقین دانستن، بی گمان شدن


استیل ( اِ ) [ فر . ] ( اِ.) 1 - شکل، فرم، اندازه . 2 - نوعی مبل به سبک قدیم فرانسه . 3 - شیوه ای (معمولاً منحصر به فرد) در انجام مهارت های ورزشی


استیل ( استیل .) [ انگ . ] (اِ.) فولاد ضدزنگ


استیلا ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) دست یافتن . 2 - (اِمص .) چیرگی، غلبه


استیلن (اِ تِ لِ) [ فر. ] ( اِ.) گازی است هیدروکربن دار و بد بو، قابل احتراق و با شعلة سفید درخشان (وزن اتمی آن 26)


استیم ( اِ ) ( اِ.) چرک و عفونت زخم


استیمان (اِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - امان خواستن . 2 - در امان کسی درآمدن


استیناس ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) انس گرفتن، خو گرفتن


استیناف ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - از سر گرفتن . 2 - مراجعه به دادگاه برای رسیدگی دوباره به پرونده


استیهیدن (اِ دَ) (مص ل .) ستهیدَن، ستیزه کردن، لجاج کردن


استیکال ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) به کسی اعتماد و تکیه کردن


اسجاع ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ سَجِع  - آواز خوش پرندگان . 2 - سخن موزون


اسحار ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ سَحَر؛ پاس آخر شب، بامداد


اسحار ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ سحر؛ افسون ها، سحرها


اسخان (اِ) [ ع . ] (مص م .) گرم کردن


اسخیاء ( اَ ) [ ع . ] (ص . اِ.) جِ سخی ؛ جوانمردان، سخاوتمندان


اسد (اَ سَ) [ ع . ] (اِ.) 1 - شیر درنده . 2 - نام یکی از صورت های فلکی که تقریباً در سمت الرأس قرار دارد و به صورت شیری تصویر شده است، ستارة پر نور این صورت فلکی، قلب الاسد نام دارد که حدود 71 سال نوری از خورشید فاصله دارد. 3 - پنجمین برج از برج های دوازده گانة سال


اسداس (اَ) [ ع . ] جِ سَدَس . ؛ اسداس در اخماس زدن الف - شش در پنج زدن . ب - قمار کردن . ج - حیله کردن


اسدال ( اِ) [ ع . ] (مص م .) فروهشتن، فروگذاشتن، آویختن (پرده )


اسر (اَ سْ) [ ع . ] 1 - (مص م .) بند کردن، به اسیری گرفتن . 2 - (اِمص .) بردگی، اسارت


اسراء (اُ سَ) [ ع . ] (ص . اِ.) جِ اسیر؛ اسیران، گرفتاران


اسراء ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) در شب سیر کردن . 2 - (مص م .) به سیر درآوردن کسی در شب . 3 - معراج پیامبر اکرم (ص )


اسرائیلیات ( اِ ) [ ع . ] (ص نسب .) جِ اسرائیلیه ؛ روایت ها و اخباری که از بنی اسرائیل در اخبار اسلامی آورده اند


اسرار ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) 1 - جِ سرُ؛ رازها، نهانی ها، سرها. 2 - جِ سَرَر و سُرَر؛ خط ها و شکن های کف دست


اسرار ( اِ ) [ ع . ] (مص م .)1 - نهفتن . 2 - پوشیده با کسی سخن گفتن


اسراع ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) شتافتن . 2 - (مص م .) شتاباندن


اسراف ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .)از حد گذشتن . 2 - (اِمص .) زیاده روی . 3 - ولخرجی


اسرافیل ( اِ ) [ ع . ] ( اِ.) فرشتة صور، فرشته مأمور دمیدن صور و برانگیختن مردگان در روز ر ستاخیز


اسرب (اُ رُ) ( اِ.) نک سرب


اسرع (اَ رَ) [ ع . ] (ص تف .) 1 - تندتر؛ زودتر. 2 - تندروتر


اسرنج (اَ رُ) ( اِ.) اکسید سرب، گردی سرخ که در نقاشی از آن استفاده می کنند


اسری (اَ را) [ ع . ] (ص . اِ.) جِ اسیر؛ بردگان، اسیران


اسطرلاب (اُ طُ) [ معر - یو. ] ( اِ.) ستاره سنج، ابزاری است که برای اندازه گیری محل وارتفاع ستارگان و دیگر اندازه گیری های نجومی بکار می رود


اسطقس (اُ طُ قُ) [ ع . ] ( اِ.) 1 - این کلمه در اصل یونانی است به معنی م اده و اصل هر چیزی، عناصر چ ه ارگانه : آب، خاک، باد و آتش . 2 - استخوان بندی هر چیز. ج . اسطقسات


اسطوره (اُ طُ رِ) [ ع . ] ( اِ.) 1 - افسانه، قصه . 2 - سخن بیهوده و پریشان . ج . اساطیر


اسعاد ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .)نیکبخت گردانیدن . 2 - (اِمص .) مبارکی . 3 - یاری، کمک


اسعار ( اَ ) [ ع . ] جِ سعر - نرخ ها، قیمت ها. 2 - ارزها (پول بیگانه )


اسعاف ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) برآوردن، روا کردن (حاجت و مانند آن )


اسعد (اَ عَ) [ ع . ] (ص تف .) خوشبخت تر


اسغده (اَ سَ د) (ص .) ساخته، آماده و مهیا


اسف (اَ سَ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) اندوهگین شدن . 2 - حسرت خوردن . 3 - ( اِ.) اندوه شدید. 4 - افسوس، پشیمانی


اسفار ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ سَفَر؛ سفرها


اسفار ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - به روشنایی صبح درآمدن . 2 - روشن شدن صبح . 3 - آشکار شدن


اسفرزه (اِ فَ ز) ( اِ.) گیاهی است از تیرة بارهنگ ها، در طب قدیم به عنوان مُسَکِّن و مسهل به کار می رفت


اسفرغم (اِ فَ غَ یا فَ رَ غْ) ( اِ.) نک اسپرغم


اسفرم (اِ فَ رَ) ( اِ.) نک اسپرغم


اسفرود (اِ فَ) ( اِ.) سنگ خوارک، پرنده ای کوچکتر از کبک با پرهای سیاه و خاکستری، ابفهرود نیز گویند


اسفست (اِ فَ) [ معر. ] ( اِ.) یونجه، اسپست


اسفل (اَ فَ) [ ع . ] 1 - (ص تف .) پایین تر، زیرتر. 2 - مقعد، دبر. ج . اسافل


اسفل السافلین ( اسفل السافلین لُ سّ فِ) (ص مر.) 1 - پست ترین مراتب . 2 - ضلالت، گمراهی . 3 - طبقة هفتم دوزخ، بدترین جای جهنم


اسفلین (اَ فَ) [ ع . ] (ص . اِ.) 1 - پایین ترین . 2 - هفتمین طبقة دوزخ که زیر همه طبقات است، اسفل سافلین


اسفناج (اِ فَ یا فِ) ( اِ.) = اسپناج . اسپناخ . سپاناخ . اسپاناج : گیاهی است یک ساله دارای برگ های پهن و ساقه های سست و نازک، در پختن آش و پاره ای از غذاها مورد ا ستفاده قرار می گیرد. ؛ اسفناج سبز شدن از کلة کسی (کن .)تعجب شدید به کسی دست دادن


اسفنج (اِ فَ) [ معر. ] ( اِ.) جانوری است گیاه شکل که در ته دریا به صورت دسته های چسبیده به سنگ ها زندگی می کند، دارای سوراخ ها و شکاف های بسیاری است . ابرکهن و ابرمرده نیز گفته می شود


اسفنج (اِ فَ) ( اِ.) ابر، وسیله ای که برای شستشو به کار می رود


اسفند (اِ فَ)( اِ.) = اسپند. سپند: 1 - آخرین ماهِ سال شمسی . 2 - نام روز پنجم از هر ماه شمسی . 3 - یکی از امشاسپندان، نماد بردباری و نگاهبان زمین . 4 - گیاهی است با گل های ریز سفیدرنگ و دانه های سیاه که دانه های سیاه آن را برای دفعِ چشم زخم، روی آتش می ریزند


اسفندان (اِ فَ) (اِ.) 1 - خردل . 2 - افرا


اسفندیار (اِ فَ) [ په . ] ( اِ.) نام یکی از قهرمانان شاهنامه


اسفهبد (اِ فَ بَ) [ معر. ] (ص مر.) 1 - سپاهبد، سپاهسالار. 2 - عنوان پادشاهان طبرستان


اسفهسالار (اِ فَ) (ص مر.) سپاهسالار، سردار سپاه


اسفیداج (اِ) [ معر. ] (اِمر.) = سپیتاگ . اسپیدگ . سپیده : نک سفیداب


اسقاط ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ سقط ؛ کالاهای بد، دور انداختنی ها


اسقاط ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) افکندن، انداختن . 2 - حذف کردن، از قلم انداختن . 3 - (اِمص .) فرسودگی


اسقام (اِ) [ ع . ] (مص م .) بیمار کردن


اسقف (اُ قُ) [ معر. ] ( اِ.) از یونانی گرفته شده به معنای پیشوای عیسوی که مرتبه اش از کشیش بالاتر است


اسلاف ( اَ ) [ ع . ] (ص . اِ.) جِ سلف ؛ پیشینیان، درگذشتگان


اسلام ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) تسلیم شدن . 2 - فرمان بردن . 3 - (اِ.) دینی که محمدبن عبدالله (ص ) آورد


اسلایب ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ اسلوب ؛ اسلوب ها، روش ها، راه ها


اسلاید ( اِ ) [ انگ . ] ( اِ.) تصویری که روی فیلم مثبت ظاهر می شود و به وسیلة پروژکتور بر پرده منعکس می شود یابادستگاه مخصوصی می توان آن را مشاهده کرد


اسلحه (اَ لَ حِ) [ ع . ] ( اِ.) جِ سلاح ؛ ابزارهای جنگی


اسلم (اَ لَ) [ ع . ] (ص تف .) سالم تر، درست تر، بی گزندتر


اسلوب ( اُ ) [ ع . ] ( اِ.) شیوه، روش


اسلوموشن (اِ لُ مُ ش ِ) [ انگ . ] حرکات کند برای پخش صحنه های حساس فیلم ها و مسابقات ورزشی جهت نشان دادن جزییات بیشتر صحنه ها


اسلیمی ( اِ ) (ص نسب .) (اِمر.) نوعی از نقش و نگار، مرکب از ساقه های حلزونی شکل گل های مختلف با برگ های متنوع که در کتیبه ها، نقاشی ها، کاشی کاری ها و گچ بری ها ترسیم می کنند


اسم ( اِ ) [ ع . ] ( اِ.) 1 - کلمه ای که به وسیلة آن چیزی یا کسی را می خوانند، نام . 2 - عنوان . 3 - شهرت، آوازه . 4 - در دستور زبان فارسی قسمی از اقسام کلمه که بدان مردم یا جانور یا چیزی را نامند و معین کنند: مرد، زن، خانه، میز، کوه و دشت . ضح - در صرف عربی اسم قسمی از سه قسم کلمه است که بر معنایی مستقل دلالت کند و به زمانی خاص باز بسته نباشد. 5 - اسم ذات است مسما به اعتبار صفت و صفت یا با وجود است چون عالم و قدیم و یا با عدم است چون قدوس (تصوف ). ج . اسامی، اسماء. ؛ اسم آلت اسمی است که بر ابزار کار دلالت کند. ؛ اسم اشاره «این » و «آن » هرگاه مسبوق به اسم می باشد، اسم اشاره نامیده شود. نخستین برای اشاره به نزدیک و دومین برای اشاره به دور: این خانه، این میز، آن مرد، آن خیابان . ؛ اسم جمع اسم عام چون در صورت مفرد و در معنی جمع باشد: دسته، رمه . ؛ اسم بی مسمی نامی که معنی آن با چیز یا کسی که برای آن وضع شده است مطابق نباشد. ؛ اسم جنس اسمی است که بر افراد یک جنس دلالت کند و آن نه معرفه است نه نکره مانند: درخت، کوه، اسب و چون خواهند نکره شود «ی » بدان افزایند: درختی، کوهی، اسبی . ؛ اسم خاص آن است که بر فردی مخصوص و معین دلالت کند. مق . اسم عام . ؛ اسم ذات اسم چون قایم به ذات باشد و وجودش وابسته به دیگری نباشد آن را اسم ذات نامند. مق . اسم معنی . ؛ اسم زمان اسمی است که دلالت بر زمان کند. ؛ اسم مکان اسمی است که دلالت بر مکان کند. ؛ اسم فاعل اسمی است مشتق از فعل که بر کنندة کاری یا دارندة حالتی دلالت کند؛ صفت فاعلی . ؛ اسم مفعول اسمی است که دلالت می کند بر چیزی یا کسی که فعل بر او واقع شده است ؛ صفت مفعولی . ؛ اسم مصدر کلمه ای است مشتق از فعل که بر معنی مصدر دلالت کند (و آن جز مصدر و ریشة فعل است ). ؛ اسم مشتق اسمی که از مصدر یا ریشه ای جدا شده باشد مانند اسم فاعل که از امر یا ریشه و اسم مفعول که از مصدر (مرخم ) ساخته می شود. ؛ اسم معنی اسمی است که وجود مسمی آن به غیرش وابسته باشد. مق . اسم ذات : رنجش، دانش، سفیدی، هوش


اسم شب (اِ مِ شَ) (اِمر.) کنایه از: کلمة رمزی که وسیلة شناسایی باشد


اسم مستعار (اِ مِ مُ تِ) (اِ.) اسمی که شخص برای پنهان کردن هویت واقعی خود از آن استفاده می کند


اشبال ( اِ ) [ ع . ] (مص م .)1 - یاری کردن . 2 - روآوردن


اسم نویسی (اِ نِ) [ ع - فا. ] 1 - (حامص ) نوشتن نام داوطلب یا نام خود در دفتر یک سازمان یا مدرسه و جز آن، نام نویسی، ثبت نام . 2 - (اِمر.) کار کسی که نام کسان را در دفتر ثبت می کند، مدت زمانی که نام نویسی جریان دارد


اسم و رسم دار (اِ مُ رَ) (ص مر.) کنایه از: سرشناس، معروف


اسمار ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ سَمَر


اسماع ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ سمع ؛ گوش ها. اسماع (اِ) (مص م .) 1 - شنوانیدن . 2 - سرود گفتن


اسماً (اِ مَ ن ْ ) [ ع . ] (ق .) 1 - از جهت نام . 2 - (عا.) بدون پشتوانه، بدون اعتبار


اسمر (اَ مَ) [ ع . ] (ص .) گندم گون


اسموکینگ (اِ مُ) [ انگ . ] (اِ.) نوعی لباس مردانه که در مجالس تشریفاتی می پوشند


اسناد ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) نسبت دادن چیزی به کسی . 2 - منسوب کردن حدیث به کسی


اسنان ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ سن  - دندان ها. 2 - دندانه داس . 3 - تیزی مهرة پشت . 4 - سال های زندگی


اسنه (اَ س ِ نَّ) [ ع . اسنة ] (اِ.) ج . سنان ؛ دندان ها، سرهای نیزه ها، سرهای عصاها


اسنی (اَ نا) [ ع . ] (ص تف .) 1 - سنی تر، عالیتر، بلندتر، اعلی . 2 - روشن تر


اسهاب ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) از اندازه گذشتن . 2 - سخن را دراز گردانیدن . 3 - (اِمص .) پُرگویی، اطناب . 4 - واگذاشتن چهارپایان سواری . 5 - بسیار بخشش کردن . 6 - شیر مکیدن بزغاله از مادر


اسهال ( اِ ) [ ع . ] (اِمص .) شکم روی


اسهام ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ سهم ؛ بهره ها، بخش ها


اسهل (اَ هَ) [ ع . ] (ص تف .) نرم تر، آسان تر


اسوء (اَ وَ) [ ع . ] (ص تف .) بدتر، بتر. اسوء ؛ اسوء احوال : در بدترین حالات


اسوار ( اَ ) (ص .) 1 - سوار. 2 - دلیر، آزاده


اسوار (اُ یا اِ) [ معر. ] (ص .) سوار. ج . اساور، اساوره


اسواران ( اَ ) (اِ.) 1 - جِ اسوار؛ برندگان اسب، فارسان . مق پیادگان . 2 - سپاهیان سواره (در زمان ساسانیان )


اسواق ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ سوق


اسوت (اِ یا اُ وِ یا وَ) [ ع . اسوة ] 1 - (ص .) پیشوا، مقتدا. 2 - (اِ.) خصلتی که شخص بدان لایق مقتدایی گردد


اسود (اَ وَ) [ ع . ] (ص .) 1 - سیاه، سیاه چرده . 2 - مار بزرگ سیاه


اسوه (اُ وِ) [ ع . ] (ص ) 1 - پیشوا، مقتداء. 2 - صبر، آنچه که بدان کسی را تسلی دهند


اسپ ( اَ ) (اِ.) 1 - اسب، فرس . 2 - یکی از مهره های شطرنج . ؛ اسپ و فرزین نهادن مات کردن، مغلوب کردن (در شطرنج ). 3 - جزو دوم بسیاری از نام های کهن ایرانی : گشتاسپ، لهراسپ، جاماسپ و غیره


اسپ دوم (اَ پِ دُ وَّ) (اِ.) یکی از صورت های فلکی شمالی


اسپاس ( اِ ) (اِ.) نک سپاس


اسپاسم ( اِ ) [ فر. ] (اِمص .)انقباض ناگهانی یک یا چند عضله که با درد شدیدی همراه است، تنجش، گرفت (فره )


اسپان ( اَ ) (اِ.) شجاع ؛ یکی از صور فلکی جنوبی که دارای هشت ستاره می باشد


اسپانسر (اِ س ِ) [ انگ . ] (ص فا.) سرمایه گذار، متعهد و ضامن، برپا کننده، بانی، حمایت - کنندة مالی در کارهای فرهنگی و هنری و ورزشی و..


اسپاه ( اِ ) (اِ.) سپاه، لشکر


اسپاهبد (اِ بَ) [ په . ] نک سپهبد


اسپاهی ( اِ ) (ص نسب .) سپاهی، لشکری


اسپاگتی (اِ گِ) [ ایتا. ] (اِ.) غذایی شبیه ماکارونی مخصوص کشور ایتالیا که خمیر خوراکی آن به شکل رشته هایی به قطر باریک ولی عریض تر از ورمیشل و سفت و سخت (نه لوله ای مانند ماکارونی ) تهیه می شود، رشتار (فره )


اسپر (اِ پَ) (اِ.) سپر


اسپرانتو (اِ پِ) [ فر. ] (اِ.) زبان بین المللی که قواعد آن بسیار ساده و آسان است و در سال 1887 توسط دکتر زامنهوف اختراع شد


اسپرت (اِ پُ) [ انگ . ] ( اِ.) 1 - ورزش، انواع گوناگون ورزش . 2 - حالت غیررسمی لباس، کیف و غیره . 3 - ویژگی ماشینی که با تجهیزات و وسایلی تزیین شده باشد که مخصوص مسابقه است


اسپردن (اِ پُ دَ) (مص م .) سپردن، سفارش کردن


اسپردن (اِ پَ دَ) (مص ل .) پی سپر کردن، طی طریق کردن


اسپرز (اِ پُ) (اِ.) سپرز، طحال


اسپرس (اِ پِ رِ) (اِ.) گیاهیست از دستة پروانه - پرها با ساقه های نازک و برگ هایی که از سه برگچه تشکیل می شود. برای خوراک دام از آن استفاده می کنند


اسپرسا (اَ پَ) (اِمر.)= اسپ ریس . اسب ریس : واحد اندازه گیری مسافت در ایران باستان و آن مسافتی بود که شخص رشید (یعنی کسی که به حد رشد رسیده باشد) در مدت دو دقیقه می توانست بپیماید. (این مقدار را برحسب تجربه معین کرده بودند که از هنگام پیدا شدن اولین شعاع خورشید تا نمایان شدن قرص تمام آن برای پیمودن چنین مسافتی لازم است .) بعضی آن را معادل 147 متر و برخی 185 متر دانسته اند ولی طبق نوشته های هرودتس و گزنفون و اراتستنس مقیاس مذکور را باید از 150 تا 189 متر دانست . سی اسپرسا معادل یک پرثنها (= فرسنگ ) بود


بردوز (بَ) ( اِ.) اسب تندرو


اسپرغم (اِ یا اَ پَ غَ) [ په . ] (اِ.)1 - هر گیاه خوشبو، ریحان . 2 - هر نوع گیاه . 3 - سبزه . 4 - میوه


اسپرلوس (اِ پَ) ( اِ.) کاخ، سرای پادشاهان


اسپرم (اِ پَ رَ) ( اِ.) هر گیاه که برگ آن بوی خوش دارد؛ ریحان


اسپرم آب (اِ پَ رَ) (اِمر.) آبی که پاره ای داروها را در آن جوشانند و بدن بیماران را بدان شویند؛ حمام دوایی، نطول، بخت گاو نیز گویند


اسپرماتوزوئید (اِ پِ تُ زُ) [ فر. ] ( اِ.)= اسپرم : نطفه، یاخته ای که در تخم یا نطفة برخی از موجودات نر وجود دارد


اسپرهم (اِ پَ هَ) ( اِ.) نک اسپرغم


اسپرود (اِ پَ) ( اِ.) سنگ خوارک


اسپرک (اِ پَ رَ) ( اِ.) گیاهی است با برگ های باریک و دراز و گل خوشه ای زرد، در گل و برگ آن مادة زرد رنگی وجود دارد که در رنگرزی بکار می برند. اسفرک، سپرک، زریر نیز گویند


اسپری (اِ پَ) (ص .) 1 - سپری، پایان یافته . 2 - نابود شده، معدوم


اسپری (اِ پِ رِ) [ انگ . ] ( اِ.) 1 - وسیله ای حاوی مایع که با فشار دکمة آن مایع درونش به صورت ذرات ریز خارج می شود، افشانه (فره ). 2 - مایعی که به شکل پودر از این ظرف بیرون پاشیده می شود


اسپنتمد (اِ پِ مَ) [ = اسپنتمذ، خرد مقدس ] 1 - (اِخ .) بخش سوم از پنج بخش گات ها. 2 - روز سوم از اندرگاه


اسپند (اِ پَ) ( اِ.) نک اسفند


اسپندارجشن ( اسپندارجشن . جَ) (اِمر.) جشنی در ایران باستان به سپندارمذروز (روز پنجم ) از ماه سپندارمذ. ابوریحان بیرونی گوید این جشن به زنان مخصوص بوده است و در این روز از شوهران خود هدیه می گرفتند، از این رو به جشن «مژده گیران » معروف بوده است


اسپندارمذ ( اسپندارمذ . مَ) [ په . ] (اِمر.) = اسفندار. اسفندارمذ:1 - پنجمین امشاسپند از امشاسپندان دین زرتشتی، نگهبان زمین . 2 - آخرین ماه از سال شمسی ؛ اسفند. 3 - نام روز پنجم از هر ماه شمسی


اسپندان (اِ پَ) ( اِ.) خردل


اسپه (اِ پَ) (اِ.) سپاه


اسپهبد (اِ پَ بَ) (اِمر.) اسپاهبد، سپهبد، سردار


اسپوختن (اِ پُ تَ) (مص م .) سپوختن، سپوزیدن


اسپک (اِ پَ) (اِمصغ .) = اسبک : 1 - اسب چوبین یا گلین که کودکان برای بازی می سازند. 2 - یکی از اندام های اسطرلاب . 3 - خیمه بزرگ


اسپک ( اسپک .) [ از انگ . ] (اِ.) ضربة محکم و سریع به توپ برای رد کردن توپ به محوطة حریف از روی تور، اسبک، آبشار


اسپکترسکپ (اِ پِ رُ کُ) [ فر. ] ( اِ.) دستگاهی است که برای تجزیة نور و تحقیق در طیف به کار می رود؛ طیف نما


اسپید ( اِ ) (ص .) سپید، سفید


اسپیدار ( اِ ) ( اِ.) درخت سفیدار


اسپیدبا ( اِ ) ( اِ.) آش سفید، آش ماست


اسپیده (اِ د) (اِمر.) 1 - سفیدة تخم مرغ . 2 - سپید چشم


اسپیره (اِ رَ یا رِ) ( اِ.) نام دو گونه درختچه از تیرة گل سرخیان که مخصوص مرز فوقانی جنگل های شمال ایران می باشند و در جنگل های ارسباران و ییلاق های نور در 2800 متر ارتفاع دیده می شوند و در همدان و قم و تفرش و دماوند نیز دیده شده اند


اسپیروژیر (اِ رُ) ( اِ.) این گیاه سردستة آلگ های سبز است که جزو ریسه دارانند. به صورت نوارهای باریک تا 15 سانتیمتری در جوی های آب دیده می شود که معمولاً آن را جل وزغ خوانند. ریسه هایش به علت داشتن ماده کلروفیل سبز رنگند


اسکات ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) خاموش کردن، زبان بستن


اسکادران ( اِ ) [ فر. ] ( اِ.) یگان تاکتیکی نیروی هوایی تقریباً معادل گردان


اسکار ( اُ ) [ فر. ] ( اِ.) جایزه ای که از طرف آکادمی هنرهای سینمای آمریکا به عوامل مختلف تولید فیلم تعلق می گیرد


اسکاف (اِ) [ ع . ] (ص .) کفشگر، کفشدوز


اسکان ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - ساکن کردن . 2 - خانه نشین کردن


اسکاچ ( اِ ) (اِ.) 1 - مأخوذ از اسکاچ برایت که نام تجاری یک نوع لیف ظرفشویی است برای شستن ظروف آشپزخانه . 2 - مأخوذ از نام اسکاچ که نام تجارتی نوعی چسب است . نوار چسب بی رنگ . 3 - نوعی ویسکی . 4 - پارچة چهارخانه : دامن اسکاچ


اسکدار (اَ کُ) [ معر. ] (اِمر.) 1 - قاصد، پیک، نامه بر. 2 - کیسه ای که قاصدها نامه ها را در آن می گذاشتند. 3 - منزلی که در آن نامه بر یا پیک، اسب خود را عوض می کرد


اسکربوت (اِ کُ) [ فر. ] ( اِ.) = اسکوربوت : مرضی که بر اثر فقدان ویتامین ث در بدن پیدا شود. و علایم آن شل شدن لثه ها و ریختن دندان ها و خونریزی زیاد بر اثر جراحت مختصر است ؛ اسقربوط، فسادالدم


اسکره (اُ کُ رِ) ( اِ.) کاسة سفالین، کاسة گلین . مسکره و سکوره نیز گویند


اسکرین (اِ سْ کْ) [ فر. ] (اِ.) صفحة سفید و بزرگی برای نمایش فیلم، پردة سینما (فره )


اشباه (اِ) [ ع . ] (مص ل .) به چیزی یا کسی مانند شدن


اشباه ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ شبیه ؛ مانندها، مثل ها


بردک (بَ دَ) ( اِ.) چیستان، معما


اسکلت (اِ کِ لِ) [ فر. ] ( اِ.) 1 - داربست یا چارچوبی از استخوان های مربوط به هم که به بدن جانوران شکل می بخشد، استخوان - بندی (فره ). 2 - (عا.) بسیار لاغر. 3 - چهار - چوب . 4 - استخوان بندی تحمل کنندة بار ساختمان . ؛ اسکلت بتونی ویژگی ساختمانی با اسکلت ساخته شده از بتون . ؛ اسکلت فلزی ویژگی ساختمانی با اسکلت ساخته شده از فلز


اسکلرانشیم (اِ کُ لُ) [ فر. ] (اِ.) بافت گیاهی دارای یاخته هایی با جدارة ضخیم و چوبی شده فاقد محتویات زنده یا مقدار کم آن


اسکله (اِ کَ یا کِ لِ) [ معر. ] (اِ.) در اصل ایتالیایی به معنای بندر، بارانداز کشتی


اسکن (اِ کَ) [ انگ . ] (اِ.) تصویری که به کمک اسکنر به دست می آید


اسکناس (اِ کِ) [ روس . ] ( اِ.) پول کاغذی


اسکندان (اِ کَ)(اِ.) 1 - قفل . 2 - کلیددان . 3 - قفل و کلید


اسکندروس (اِ کَ رُ) ( اِ.) سیر


اسکنر (اِ کَ نِ) [ انگ . ] (اِ.) 1 - دستگاهی که می توان نوشته یا تصویری را به آن داد تا در حافظة کامپیوتر قرار دهد. 2 - دستگاهی که با استفاده از آن برشی از بدن انسان به تصویر کشیده می شود، اسکن


اسکنه ( اسکنه .) ( اِ.) از اقسام پیوند برای اصلاح درخت و مرغوب ساختن میوة آن


اسکنه (اِ کِ نِ) ( اِ.) ابزاری فلزی که نجّاران چوب را به وسیلة آن سوراخ می کنند، بیرم


اسکنک (اِ کِ نِ) ( اِ.) نک اسکنه


اسکواش (اِ کُ) [ انگ . ] (اِ.) نوعی ورزش دو یا چهار نفره با راکت و توپ مخصوص در سالنی کوچک که جای زدن توپ دیوارهای سالن است


اسکوتر (اِ تِ) [ انگ . ] (اِ.) روروک، چرخ پایی، وسیلة بازی بچه ها با دو چرخ کوچک و یک دستة بلند و یک کف مستطیل شکل که با یک پا روی آن تکیه می کنند


اسکورت (اِ کُ) [ فر. ] (اِ.) 1 - مشایعت، همراهی . 2 - عده ای سرباز مسلح که برای محافظت یا احترام، همراه شخصیت مهمی حرکت می کنند، همروان (فره )


اسکولاستیک (اِ کُ) [ فر. ] (ص .) 1 - مدرسه - ای، متعلق به مدرسه های قرون وسطی . 2 - شعبه ای از فلسفه که در دوران قرون وسطی در مدرسه ها و دیرهای وابسته به کلیسا تدریس می شد


اسکی ( اِ ) [ فر. ] ( اِ.) یکی از ورزش های زمستانی که با کفش و چوب مخصوص روی برف ایستاده سر می خورند


اسکیت (اِ کِ) [ انگ . ] ( اِ.) صفحة مخصوصی به اندازة زیرة کفش با چرخ های کوچک که در زیر کفش می بندند و بر روی زمین سخت و هموار یا یخی سُر می خورند


اسکیتینگ (اِ کِ) [ انگ . ] (اِمر.) نوعی ورزش برای تقویت پاها و حفظ تعادل که به وسیلة کفش های مخصوصی که در زیر هر یک چهار - چرخ کوچک تعبیه شده یا وسیله ای به نام تخته اسکیت، بر روی زمین سخت و هموار یا یخی انجام می شود


اسکیزه (اِ ز) (اِمص .) 1 - جست و خیز و لگد انداختن چارپایان . 2 - جست و خیز کردن


اسکیزوفرنی (اِ زُ فِ) [ فر. ] (اِ.) هر یک از انواع اختلال های شدید روانی که با بریدن از واقعیت، هذیان، توهم، خلق نامتناسب و رفتار آشفته همراه است


اسکیزیدن (اِ دَ) (مص ل .) جفتک انداختن


اسکیمو (اِ مُ) [ فر. ] (اِ.) 1 - هر یک از مردمان ساکن شبه جزیرة آلاسکا، گروئتلند و جزایر اطراف قطب شمال . 2 - نوعی بستنی یخی


اسگالش (اِ لِ) (حامص .) اندیشه، فکر، تفکر


اسگدار (اَ گُ) نک اسکدار


اسید ( اَ ) [ فر. ] (اِ.) هر جسم هیدروژن داری که به حالت محلول، یون هیدروژن (پروتون ) آزاد کند و به جای هیدروژن آن فلزی جانشین شود و تشکیل نمک دهد. بیشتر اسیدها خورنده هستند و مزة ترش دارند


اسیر ( اَ ) [ ع . ] (ص .) 1 - گرفتار. 2 - برده، بنده . ج . اسراء


اسیری ( اسیری .) [ ع - فا. ] (حامص .) اسارت، اسیر شدن


اش ( اَ ) [ په . ] (ضم .) ضمیر شخصی متصل سوم شخص مفرد و آن به صورت مفعولی (سپردش : بدو سپرد)، فاعلی (گفتش : گفت او را) یا اضافی (خانه اش، کتابش ) است


اشادت (اِ دَ) [ ع . ] (مص م .) 1 - محکم کردن، سفت کردن . 2 - نیرو دادن


اشارات ( اِ ) [ ع . ] جِ اشاره


اشارت (اِ رَ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) با دست چیزی را نشان دادن . 2 - با حرکت دست و چشم و ابرو مطلبی را القا کردن . 3 - (اِ.) دستور، فرمان . 4 - رمز، ایماء. 5 - (اِمص .) تقریر، بیان . اشاعت (اِ عَ) [ ع . اشاعة ] (مص م .) 1 - شایع کردن، پراکندن . 2 - فاش نمودن 1


اشاعه (اِ عَ یا عِ) [ ع . اشاعة ] (مص م .) نک اشاعت


اشافی ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ اشفی ؛ درفش کفش دوزان


اشامت (اِ مَ) [ ع . ] (مص م .) 1 - پراکنده کردن . 2 - درآمدن در کاری


اشانتیون (اِ) [ فر. ] (اِ.) نمونه ای معمولا کوچک و مجانی از کالا که برای تبلیغ عرضه می شود، نمونه (فره )


اشباح ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ شبح .1 - کالبدها، تن ها. 2 - سایه ها. 3 - سیاهی ها که از دور دیده شود


اشباع ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) سیر گردانیدن . 2 - (اِ.) پر و بسیار


اشبال ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ شبل ؛ بچه شیر


اشبه (اَ بَ) [ ع . ] (ص تف .) شبیه تر، ماننده تر، ماناتر


اشتات ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ شَتْ؛ پراکندگان


اشتاد ( اَ ) [ په . ] (اِ.) 1 - فرشته ای است در دین زردشتی . 2 - بیست و ششمین روز از هر ماه خورشیدی


اشتالنگ (اِ لَ) (اِ.) نک آشتالنگ


اشتباه (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) پوشیده شدن . 2 - مانند شدن چیزی به چیز دیگر. 3 - (اِ.) سهو، خطا


اشتباک (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) به هم در شدن، به هم پیوستن، در آمیختن، شبکه شبکه شدن


اشتداد (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) سخت شدن، محکم شدن . 2 - نیرو گرفتن . 3 - (اِمص .) نیرومندی


اشتر (اَ تَ) [ ع . ] (ص .) کسی که پلک چشمش کفته باشد، دریده چشم


اشتر (اُ تُ) ( اِ.) نک شتر


اشتراء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - خریدن . 2 - فروختن . 3 - معامله


اشتراط (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) پیمان بستن، شرط کردن


اشتراک (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .)1 - شریک شدن، شرکت کردن . 2 - (اِمص .) انبازی، شراکت


اشتربان (اُ تُ) (ص مر.) نک شتربان


اشترخان ( اشترخان .) (اِمر.) = شترخان : خوابگاه شتران


اشترخوار ( اشترخوار . خا) (اِمر.) کنه


اشتردل ( اشتردل . د) (ص .) 1 - ترسو. 2 - کینه توز


اشترلک ( اشترلک لَ) (اِمر.) شترمرغ


اشتروار ( اشتروار .) (اِمر.) اشتربار، یک بار شتر


اشترک (اُ تِ رَ) (اِ مصغ .) 1 - شتر کوچک، شتربچه . 2 - خیزآب، موج دریا


اشترگاو (اُ تُ) (اِمر.) زرافه


اشترگاوپلنگ ( اشترگاوپلنگ . پَ لَ) (اِمر.) زرافه


اشتعال (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) افروختن . 2 - (مص ل .) شعله ور شدن . 3 - (اِمص .) بر - افروختگی


اشتغال (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) مشغول شدن، پرداختن


اشتقاق (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - شکافتن، نیمة چیز ی را گرفتن .2 - بیرون آوردن کلمه ای از کلمة دیگر که در لفظ و معنی بین کلمه اصلی و کلمه دوم مناسبتی وجود داشته باشد. ج . اشتقاقات


اشتلم (اُ تُ لُ) (اِ.) 1 - گرفتن چیزی به زور. 2 - لاف زدن . 3 - تندی، خشونت . 4 - ظلم، زور


اشتلم کردن ( اشتلم کردن . کَ دَ) (مص ل .) خشونت ورزیدن


اشتمال (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) فراگرفتن، دربرداشتن . 2 - (اِمص .) فراگرفتگی، احاطه . ج . اشتمالات


اشتهاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - آرزو کردن . 2 - میل به غذا داشتن . ؛ اشتهاء ی کسی را کور کردن میل به خوردن را در کسی از میان بردن


اشتهار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) معروف گردیدن . 2 - (اِمص .) شهرت


اشتود (اُ تَ وَ) = اشتوذ: 1 - (اِخ .) بخش دوم از پنج بخش گات ها. 2 - روز دوم از اندرگاه


اشتک (اِ تَ) (اِ.) جامه ای که کودکان نوزاد را در آن پیچند، قنداق


اشتکاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) گله کردن، گله مند شدن، شکایت کردن


اشتیاق ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) شوق داشتن، میل داشتن . 2 - (اِمص .) آرزومندی . جِ شوق


اشتیم ( اِ ) (اِ.) نک اِستِم


اشجار ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ شجر؛ درختان


اشجع (اِ جَ) [ ع . ] (ص تف .) دلیرتر، شجاعتر


اشخار ( اَ ) (اِ.) شخار


اشخاص ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ شخص  - کالبدها. 2 - سیاهی ها. 3 - کسان، افراد


اشخاص ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) روانه کردن، برانگیختن


اشد (اَ شَ دّ) [ ع . ] (ص تف .) سخت تر، استوارتر، شدیدتر


اشر (اَ شَ رّ) [ ع . ] (ص تف .) شریرتر، بدتر، شرورتر


اشر (اَ ش ِ) [ ع . ] (ص .) 1 - متکبر، مغرور. 2 - پرنشاط


اشرار ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ شریر؛ بدکاران


اشراط ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ شرط ؛ نشانه ها


اشراف ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) از بالا به زیر نگریستن . 2 - نزدیک شدن . 3 - (اِمص .) وقوف بر امری


اشراق ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) تابان گشتن، روشن شدن . 2 - (مص م .) روشن کردن . 3 - (اِمص .) تابش . 4 - نام فلسفه ای که براساس حکمت افلاطونی و نوافلاطونی و حکمت رایج در ایران بنا شده و راه رسیدن به حقایق را کشف و شهود می داند که مروج آن شیخ شهاب الدین سهروردی بود (قرن 6). 5 - مجازاًبه معنی الهام گرفتن


اشربه (اَ رَ ب) [ ع . اشربة ] (اِ.) جِ شراب ؛ آشامیدنی ها، نوشیدنی ها


اشرس (اَ رَ) [ ع . ] (ص .) 1 - تندخو. 2 - دلیر، دلاور


اشرف (اَ رَ) [ ع . ] (ص تف .) بزرگوارتر، شریفتر


اشرفی ( اشرفی .) [ ع - فا. ] (اِمر.) نوعی سکه طلای ایرانی که سابقاً در ایران رواج داشته و وزن آن در اواخر قاجاریه 18 نخود بوده است


اشعار ( اشعار .) [ ع . ] (اِ.) جِ شعر؛ موها


اشعار ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) آگاه کردن، خبر دادن


اشعار ( اَ ) [ ع . ] جِ شعر؛ چامه ها، شعرها


اشعب (اَ عَ) [ ع . ] (ص .) 1 - قوچی که میان دو شاخ آن فراخ باشد، حیوان شاخداری که وسط دو شاخش فاصله باشد. 2 - کسی که میان دو شانه اش فراخ باشد


اشعث (اَ عَ) [ ع . ] (ص .) ژولیده موی، آشفته موی


اشعر (اَ عَ) [ ع . ] (ص تف .) 1 - شاعرتر. 2 - داناتر


اشعر ( اشعر .) [ ع . ] (ص .) مردی که بدنش دارای موهای زیاد و یا بلند باشد


اشعری ( اشعری .) [ ع . ] (ص نسب .) 1 - منسوب به اشعر (یکی از قبایل عرب ). 2 - منسوب به فرقة اشعریه


اشعه (اَ ش ِ عِّ) [ ع . ] (اِ.) جِ شعاع ؛ روشنی ها، پرتوها


اشغال ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - مشغول ساختن . 2 - جایی را تصرف کردن


اشغالگر ( اشغالگر . گَ) [ ع - فا. ] (ص فا.) شخص یا نیرویی که جایی را به زور و برخلاف حق تصرف کند


اشغر (اُ غُ) (اِ.) خارپشت


اشفاق ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - مهربانی کردن . 2 - ترسیدن


اشق (اَ شَ) [ ع . ] (ص تف .) دشوارتر، مشکل تر


اشقر (اَ قَ) [ ع . ] (ص .) 1 - سرخ موی . 2 - اسبی که یال و دم آن سرخ باشد


اشقی (اَ قا) [ ع . ] (ص تف .) بدبخت تر، دل سخت تر


اشقیاء ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ شقی ؛ سیه روزان، بدبختان


اشل (اَ شَ) [ ع . ] (ص .) مردی است که دست او شل باشد، آن که دستش معیوب و از کار افتاده باشد


اشل (اِ ش ِ) [ فر. ] (اِ.) 1 - امتیاز کارمند از نظر درجه و مقام اداری و دریافت حقوق، پایه، رتبه . (فره ). 2 - رابطة میان اندازة واقعی چیزی با اندازة نقشه و نمودار آن، مقیاس . (فره )


اشم (اَ شَ مّ) [ ع . ] (ص .) مرد خودپسند، خودبین


اشمئزاز (اِ مِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) بیزاری، نفرت داشتن . 2 - (اِمص .) اکراه، نفرت


اشمام ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - بویانیدن . 2 - بو کردن


اشمل (اَ مَ) [ ع . ] (ص تف .) شامل تر، فراگیرنده تر، ر سنده تر


اشن ( اشن .) (ص .) نورس (خربزه و مانند آن ) نوباوه


اشن (اَ شَ) (اِ.) جامة وارو، جامه ای که وارو به تن کرده باشند


اشنا ( اشنا .) (اِ.) = آشنا: 1 - (اِ.) شنا، شناوری، آب ورزی . 2 - (ص فا.) شنا کننده، شناگر


اشنا (اَ) (اِ.) گوهر گرانبها، گوهر گرانمایه


اشنع (اَ نَ) [ ع . ] (ص تف .) زشت تر، ناهنجارتر، بدتر، قبیح تر، اشنع اعمال


اشنو ( اُ ) (اِ.) نوعی سیگار که به نام شهر اشنو (اشنویه آذربایجان ) نامیده شده است


اشنوسه (اُ س ِ) (اِمص .) عطسه


اشهاد (اِ) (مص م .) 1 - گواه گرفتن . گواه گردانیدن، گواه آوردن . 2 - در فقه حضور دو گواه عادل در طلاق و گوش دادن آنان به صیغة طلاق


اشهب (اَ هَ) [ ع . ] (اِ.) 1 - سیاه و سپید، خاکستری رنگ . 2 - اسب خاکستری


اشهد (اَ هَ) [ ع . ] فعل متکلم وحده از شهادت به معنی : گواهی می دهم . ؛ اشهد گفتن به زبان راندن شهادتین : اَشْهَدُ اَنَُ لا' اِل'هَ اِلاَ الله. ؛ اشهد کسی را گفتن مرگ آن کس را حتمی دانستن


اشهر (اَ هَ) [ ع . ] (ص تف .) نامدارتر، شناخته شده تر


اشهل (اَ هَ) [ ع . ] (ص .) مردی که سیاهی چشم او به کبودی آمیخته باشد؛ میشی چشم


اشهی (اَ ها) [ ع . ] (ص تف .) دلخواه تر مرغوبتر


اشو (اَ) مقدس، پاک


اشواط ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ شَوْط ؛ دفعه، بار


اشواق ( اَ ) [ ع . ] جِ شوق ؛ آرزو، آرزومندی ها


اشواک ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ شوک ؛ خارها


اشوق (اَ وَ) [ ع . ] (اِ.) (ص تف .) شایسته تر، آرزومندتر


اشپش (اِ پِ) (اِ.) شپش


اشپون ( اِ ) [ روس . ] (اِ.) سرب باریکی که در حروف چینی دستی میان هر دو سطر نهند تا فاصلة مطلوب پیدا شود. 2 - واحد طول سطر


اشپیختن (اِ تَ) (مص م .) 1 - پاشیدن، ریختن و پراکنده کردن . 2 - ترشح کردن . اشبیختن و اشپوختن و اشبوختن هم گویند


اشپیل (اِ پِ) (اِ.) تخم ماهی


اشک ( اَ ) [ په . ] (اِ.) 1 - قطره، قطرة آب، چکه . 2 - سرشک، آب چشم که موقع گریستن از چشم جاری می شود. ؛ اشک تمساح ریختن اظهار همدردی و غمخواری کردن با کسی از روی ظاهر و به دروغ . ؛ اشک کسی دم مشکش بودن به مختصر ناملایمی گریه کردن، همواره آمادة گریستن (به طعنه یا تحقیر)


اشک (اَ) (اِ.) درختچه ای از تیرة پروانه واران که اصل آن از سیبری است و در ایران در نواحی استپی و کوهستان های خشک اطراف کرج می روید


اشک (اَ) (اِخ .) = ارشک : نام مؤسس خاندان اشکانیان . عنوان هر یک از پادشاهان سلسلة مذکور


اشکار ( اِ ) ( اِ.) شکار


اشکاف ( اِ ) ( اِ.) رخنه، شکاف


اشکاف ( اِ ) [ روس . ] ( اِ.) گنجه، قفسة دردار که در آن ظرف، لباس، کتاب و مانند آن را می گذارند


اشکال ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ شکل  - صورت ها، گونه ها، انواع . 2 - پیکرها


اشکال ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) دشوار شدن . 2 - (اِمر.) پوشیده شدن کار. 3 - (اِمص .) دشواری . 4 - خرده گیری


اشکال ( اشکال .) ( اِ.) پای بند ستور، شکال


اشکال تراشیدن ( اشکال تراشیدن . تَ دَ) [ ع - فا. ] (مص ل .) ایراد گرفتن


اشکر (اَ کَ) [ ع . ] (ص تف .) سپاس دارتر، حق شناس تر


اشکردن (اِ کَ دَ) (مص م .) نک شکردن


اشکره (اِ کَ رِ) نک شکره


اشکفت (اِ کَ) ( اِ.) 1 - شکاف، رخنه . 2 - غار، کهف


اشکل (اِ کَ یا کِ) (ص .) اسبی که دست راست و پای چپش سفید باشد


اشکل (اِ کَ) ( اِ.) 1 - پای بند ستور، ریسمانی که بر زانوی شتر بندند تا فرار نکند. 2 - مکر، حیله


اشکل (اَ کَ) [ ع . ] (ص تف .) مشابه تر، مانندتر


اشکل ( اشکل .) [ ع . ] دشوارتر، سخت تر، مشکل تر


اشکل ( اشکل .) [ ع . ] (ص تف .) خوشگل تر، خوش صورت تر


اشکل ( اشکل .) [ ع . ] (ص .) 1 - آن که در وی سرخی و سفیدی با هم آمیخته باشد. 2 - کسی که در سفیدی چشمش اندکی سرخی باشد


اشکله (اِ کِ لِ) (اِمر.) نک اشکلک


اشکلک (اِ کِ لَ) (اِمر.) 1 - شکنجه . 2 - نوعی شکنجه و آن چوبی بوده که لای انگشتان متهمان می گذاشتند و فشار می دادند تا به جرم خود اقرار کنند. 3 - چوبی است به مقدار چهار انگشت که وسط آن باریک تر از دو سر وی است، و وسط آن طناب بندند، و آن برای اتصال دو قطعة خیمه به کار رود. 4 - در اصطلاح کشاورزی به قلمه های کوتاه گویند که برای ایجاد قلمستان غرس می شود


اشکم (اِ کَ) ( اِ.) شکم، بطن


اشکن (اِ کَ) (اِ.) = شکن : چین و شکن


اشکنج (اِ کُ) (اِ.) نیشگون، وشکون


اشکنه (اِ کَ نِ) (اِ.) 1 - چین، شکن . 2 - نوایی است از موسیقی قدیم . 3 - خورشی است از روغن و سبزی و پیاز و تخم مرغ و آرد


اشکوب ( اَ ) (اِ.) 1 - سقف . 2 - هر مرتبه از پوشش خانه، طبقه ؛ اشکو و آشکو هم گویند


اشکوبه (اَ ب) (اِ.) طبقه


اشکوخ (اِ یا اُ) 1 - (اِمص .) لغزش . 2 - خزیدن . 3 - مجازاً: سهو، خطا


اشکوخه (اِ خِ) (اِمص .) لغزش، زلت


اشکوخیدن (اِ دَ) (مص ل .) 1 - لغزیدن . 2 - سکندری رفتن


اشکیل ( اِ ) (اِ.) نک اشکل


اشکیل (اِ کِ) (اِ.) = اشکال : پای بند ستور


اشگفیدن (اِ گِ یا گَ دَ)(مص ل .)تعجب کردن، به حیرت افتادن


اشیاء ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ شی ء؛ چیزها


اشیاع ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ شیعه ؛ پیروان


اشیب (اَ یَ) [ ع . ] (ص .) سفیدمو و پیر


اشیم (اَ یَ) [ ع . ] (ص .) آن که نشان مادرزادی دارد، خال دار


اصابت (اِ بَ) [ ع . اصابة ] (مص ل .) رسیدن، رسیدن تیر به هدف


اصابع (اَ ب) ( اِ.) جِ اصبع ؛ انگشتان


اصاغر (اَ غَ) [ ع . ] ( اِ.) جِ اصغر - خردسالان، کوچکان . مق اکابر. 2 - کهتران


اصالت (اَ لَ) [ ع . اصالة ] (اِمص .) 1 - نژاده بودن، اصیل بودن . 2 - نجابت داشتن


اصباح ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - بامداد کردن . 2 - درآمدن بامداد


اصبح (اَ بَ) [ ع . ] (ص .) 1 - خوب رو، زیبارو. 2 - مویی که سفید مایل به سرخ باشد


اصبع (اِ بَ) [ ع . ] (اِ.) انگشت . ج . اصابع


اصح (اَ صَ حّ) [ ع . ] (ص تف .) صحیح تر، درست تر


اصحاب ( اَ ) [ ع . ] (ص .) جِ صاحب  - یاران، دمسازان . 2 - مالکان، صاحبان


اصحاب (اِ) [ ع . ] (مص م .) همراه کردن، به همراه فرستادن، یار کردن


اصحاب الشمال ( اصحاب الشمال ُ ش ِ) [ ع . ] (اِمر.) دوزخیان


اصحاب المیمنه ( اصحاب المیمنه ُ مِ مَ نِ) [ ع . ] (اِمر.) نیکو - کاران، بهشتیان


اصدار ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - فرستادن . 2 - صادر کردن حکم . 3 - بازگردانیدن


اصداغ (اَ) [ ع . ] (اِ.) جِ صدغ  - بناگوش ها 2 - زلف ها، پیچه ها


اصداف ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ صدف


اصدق (اَ دَ) [ ع . ] (ص تف .) راست تر، راستگوتر


اصرار ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) پافشاری کردن


اصطباح (اِ طِ) [ ع . ] (مص ل .) بامداد شرب خوردن، صبوحی کردن


اصطبار (اِ طِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) صبر کردن،  1


اصطبل (اِ طَ) [ معر - لا. ] (اِ.)=اسطبل : 1 - طویله . 2 - آخور


اصطحاب (اِ طِ) [ ع . ] (مص ل .) یار و مصاحب یکدیگر شدن


اصطخر (اِ طَ) [ معر. ] (اِ.) استخر


اصطرلاب (اَ یا اُ طُ) [ معر - یو. ] نک اسطرلاب


اصطفا (اِ طِ) [ ع . اصطفاء ] (مص م .) برگزیدن


اصطلاح (اِ طِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) سازش کردن، صلح کردن . 2 - (اِ.) واژه ای که به علت کثرت استعمال عمومی، معنایی غیر از معنای اصلی خود را شامل می شود. 3 - لغتی که جمعی برای خود وضع کنند و به کار برند. ج . اصطلاحات


اصطلام (اِ طِ) [ ع . ] (مص م .) از بیخ برکندن چیزی را، از بن برکندن


اصطناع (اِ طِ) [ ع . ] (مص م .)1 - نیکویی کردن، پروردن . 2 - برگزیدن . 3 - مقرب ساختن


اصطکاک (اِ طِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) به هم مالیدن، به هم ساییدن . 2 - (اِمص .) مالش


اصطیاد ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) صید کردن، شکار کردن


اصعاب ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) دشوار شدن . 2 - (مص م .) دشوار یافتن


اصعاد ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .)بالا رفتن، صعود کردن


اصعب (اَ عَ) [ ع . ] (ص تف .) دشوارتر، صعب تر


اصغاء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) گوش فرادادن


اصغر (اَ غَ) [ ع . ] (ص تف .) خردتر، کوچکتر


اصغران (اِ غَ) [ ع . ] دل و زبان


اصفاء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) برگزیدن کسی را، اختیار کردن


اصفاد ( اِ ) [ ع . ] (مص م .)1 - بند سخت برنهادن . 2 - عطا دادن


اصفر (اَ فَ) [ ع . ] (ص .) زرد، زردرنگ


اصفرار (اِ فِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) زرد شدن . 2 - (اِمص .) زردی


اصفی (اَ فا) [ ع . ] (ص تف .) صافی تر، روشن تر، ناب تر


اصفیاء ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ صفی ؛ پاکان، برگزیدگان


اصل ( اَ ) [ ع . ] (اِ.)1 - ریشه، بنیاد. 2 - نژاد، گوهر


اصلاب ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ صلب ؛ پشت ها


اصلاح ( اِ ) [ ع . ] (مص م .)1 - سر و سامان دادن، تصحیح کردن . 2 - کوتاه و مرتب کردن موی سر و صورت


اصلاح دادن ( اصلاح دادن . دَ) [ ع - فا. ] (مص م .) آشتی دادن، سازش دادن


اصلان ( اَ ) [ تر. ] (اِ.) 1 - شیر بیشه . 2 - نامی از نام های مردان


اصلاً (اَ لَ نْ) [ ع . ] (ق .) هرگز، قطعاً، اساساً، ابداً


اصلح (اَ لَ) [ ع . ] (ص تف .) 1 - نیکوتر، نکوکارتر. 2 - شایسته تر


اصلع ( اَ ) [ ع . ] (ص .) تاس، کسی که موهای جلو سر وی ریخته باشد


اصلم (اَ لَ) [ ع . ] (ص .) گوش بریده


اصله (اَ لِ) [ ع . ] (اِ.) 1 - یک درخت، یک نهال . 2 - واحد شمارش درختان


اصم (اَ صَ مّ) [ ع . ] (ص .) کر، ناشنوا. جِ صم


اصمام ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) کر شدن . 2 - (مص م .) کر گردانیدن


اصناف ( اَ ) [ ع . ] (اِ.)جِ صنف ؛ دسته ها، رسته ها


اصنام ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ صنم ؛ بُت ها


اصهار (اِ.) [ ع . ] (مص ل .) به دامادی پیوستن


اصهب (اَ هَ) [ ع . ] (ص .) موی سرخ به سفیدی آمیخته، می گون


اصواب (اَ وَ) [ ع . ] (ص تف .) صواب تر، درست تر، راست تر


اصوات ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ صوت ؛ صداها


اصوب (اَ وَ) [ ع . ] (ص تف .) صواب تر، درست تر


اصول ( اُ ) [ ع . ] (اِ.) جِ اصل  - ریشه ها، پایه ها. 2 - نژادها، گوهرها. 3 - علوم شرعی که از چهار اصل تشکیل می شود: کتاب، سنت، اجمعا، قیاس . ؛ اصول دین به عقیدة اهل سنت سه اصل است : توحید، نبوت، معاد و شیعه دو اصل عدل و امامت را بر آن افزوده و معتقد به پنج اصل است


اصولاً (اُ لَ نْ) [ ع . ] (ق .) اساساً، اصلاً


اصولی ( اُ ) [ ع . ] (ص .) 1 - عالم به اصول فقه . 2 - در فارسی قانونمندی، از روی قاعده


اصیل ( اَ ) [ ع . ] 1 - (ص .) پاک نژاد، نجیب . 2 - (اِ.) شبانگاه . جِ آصال


اضائت (اِ ئَ) [ ع . اضائة ] 1 - (مص م .) روشن کردن . 2 - (مص ل .) روشن شدن . 3 - (اِمص .) روشنایی


اضائه (اِ ئِ) [ ع . اضاعة ] نک اضائت


اضاعت (اِ عَ) [ ع . اضاعة ] 1 - (مص م .) ضایع کردن . 2 - تَلَف کردن . 3 - (مص ل .) بسیار شدن آب و زمین کسی


اضاعه (اِ عِ) [ ع . اضاعة ] نک اضاعت


اضافت (اِ فَ) [ ع . اضافة ] نک اضافه


اضافه (اِ فِ یا فَ) [ ع . اضافة ] (مص م .)1 - افزودن . 2 - در دستور زبان فارسی نسبت دادن کلمه ای است به کلمة دیگر برای تمام کردن معنی


اضحی (اَ حا) [ ع . ] (اِ.) عیدقربان، دهم ذی حجه


اضداد ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ ضد.1 - چیزهای مخالف و مغایر یکدیگر. 2 - آنان که با هم ناموافقند


اضراب ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) روی گردانیدن، رخ تافتن


اضرار ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) ضرر رساندن، گزند رساندن


اضراس (اَ) [ ع . ] (اِ.) جِ ضرس ؛ دندان ها


اضطراب (اِ طِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) پریشان حال شدن . 2 - لرزیدن . 3 - (اِمص .)آشفتگی، بی تابی


اضطرار (اِ طِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) بیچاره شدن . 2 - (اِمص .)درماندگی .3 - (مص م .) بیچاره کردن


اضطراری ( اضطراری .) [ ع - فا. ] (ص نسب .) 1 - منسوب به اضطرار. 2 - ضروری، الزامی


اضطرام (اِ ط ِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - زبانه زدن آتش . 2 - در رسیدن پیری


اضعاف ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - سُست کردن، ضعیف کردن . 2 - دو برابر کردن


اضعف (اَ عَ) (ص تف .) سست تر، ناتوان تر


اضل (اَ ض ِ) [ ع . ] (ص تف .) گمراه تر، به ضلالت تر


اضلاع ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ ضلع  - پهلوها. 2 - در هندسه هر یک از خطوط جوانب یک سطح


اضلال ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) گمراه ساختن، به بیراهه افکندن


اضمار ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) نهفتن، نهان داشتن


اضمحلال (اِ مِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) نیست شدن . 2 - از هم پاشیدن . 3 - (اِمص .) نابودی


اضیاف ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ ضیف ؛ مهمان ها


اضیق (اَ ض ِ) [ ع . ] (ص تف .) تنگ تر، دشوارتر


اطابه (اِ ب یا بَ) [ ع . اطابة ] (مص م .) 1 - پاک کردن . 2 - خوشبوی کردن . 3 - حلال و پاکیزه کردن . 4 - خوشمزه کردن طعام


اطاعت (اِ عَ) [ ع . اطاعة ] (مص م .) 1 - فرمان بردن، گردن نهادن . 2 - (اِمص .) فرمان بری


اطاق ( اُ ) [ تر. ] (اِ.) حجره، خانه


اطالت (اِ لَ) [ ع . اطالة ] نک اطاله


اطاله (اِ لِ) [ ع . اطالة ] (مص م .) دراز کردن، به درازا کشیدن


اطباء (اَ طِ بّ) [ ع . ] (اِ.) جِ طبیب ؛ پزشکان


اطباع ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ طبع ؛ سرشت ها، ذات ها


اطباق (اَ) [ ع . ] (اِ.) 1 - جِ طَبَق  - خوان ها، خوانچه ها. 2 - جِ طبقه ؛ مرتبه ها


اطباق ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - مطابقه کردن . 2 - برهم نهادن، جمع شدن برای کاری


اطراء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - نیک ستودن کسی را. 2 - تازه کردن


اطراب ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) کسی را به طرب آوردن . 2 - (مص ل .) سرود گفتن


اطراح ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) دور انداختن


اطراد ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) کسی را طرد کردن


اطراد (اِ طِّ) [ ع . ] (مص ل .) روان شدن کار، راست آمدن


اطراف ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ طرف ؛ کناره ها گوشه ها، پیرامون


اطرش (اَ رَ) [ ع . ] کر؛ اصم


اطروش (اَ) [ ع . ] (ص .) کر، اصم


اطعام ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) غذا دادن


اطعمه (اَ عِ مِ) [ ع . اطعمة ] (اِ.) جِ طعام ؛ غذاها


اطفاء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) خاموش کردن . اطفال ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ طفل ؛ کودکان


اطفاییه (اِ یِ یا یَ) [ ع . ] (ص نسب . اِمر.)آتش - نشانی، اداره ای که مأمور خاموش کردن آتش است


اطلاع (اِ طِّ) [ ع . ] (مص ل .) آگهی یافتن، با خبر شدن . ج . اطلاعات


اطلاعیه (اِ طِّ یُِ) [ ع . ] (ص نسب . اِمر.) ورقه ای که برای آگاه کردن دیگران از امری توزیع کنند


اطلاق ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) رها کردن، آزاد کردن . 2 - به کار بردن واژه هایی در معنای مخصوص . 3 - (اِمص .) رهایی، آزادی


اطلاقی ( اطلاقی .) [ ع - فا. ] (اِ.)کسی که از لشکریان نیست، آزاد از سپاهی گری


اطلال ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ طلل ؛ آنچه از عمارت و بنا، برپا مانده باشد


اطلس (اَ لَ) [ معر - یو. ] (اِ.) 1 - پارچة ابریشمی . 2 - نام یکی از رب النوع های یونان قدیم که زمین را بر دوش خود حمل می کند. 3 - اولین مهرة گردن . 4 - نقشه جغرافی . 5 - سطح مقعر فلک نهم . 6 - نام اقیانوسی که بین اروپا و امریکا قرار دارد


اطلسی ( اطلسی .) (اِ.)نوعی گل شیپوری با رنگ - های آبی، سفید، بنفش که دارای عطر ملایمی می باشد


اطماع ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) به طمع افکندن


اطماع ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ طمع ؛ آزها، حرص ها. طمع ها


اطمینان ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) آرامش خاطر یافتن . 2 - (اِمص .) آرامش


اطناب ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ طنب ؛ ریسمان ها، بندها


اطناب ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) بسیار گفتن . 2 - (اِمص .) پرگویی . 3 - تطویل کلام و مبالغه در آن به حدی که از اقتضای تفهیم مقصود تجاوز کند. مق ایجاز


اطهار ( اَ ) [ ع . ] (ص .) جِ طاهر؛ پاکان


اطهر (اَ هَ) [ ع . ] (ص تف .) طاهرتر، پاکتر


اطواد ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ طُود؛کوه ها


اطوار ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ طور - حال، وضع . 2 - در فارسی، حرکات و رفتار بی مزه


اطول (اَ وَ) [ ع . ] (ص تف .) طویل تر، درازتر


اطیب (اَ یَ) [ ع . ] (ص تف .) 1 - خوشبوتر. 2 - حلال تر


اظافیر ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.)جِ اظفار، ججِ ظُفُر؛ ناخن ها، چنگال ها


اظفار ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ ظُفُر؛ ناخن ها


اظلال ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ ظل ؛ سایه ها


اظلال ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) سایه افکندن


اظلام ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) تاریک شدن . 2 - در تاریکی درآمدن . 3 - (مص م .) تاریک کردن


اظهار ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) پدیدار کردن . 2 - بیان کردن . 3 - آگاه کردن . 4 - ( اِ.) قول، گفتار. ج . اظهارات


اظهار لحیه کردن ( اظهار لحیه کردن ِ لِ یِ. کَ دَ) [ ع - فا. ] (مص ل .)اظهار فضل کردن، خودی نشان دادن


اعلان ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) آشکارا کردن . 2 - (اِ.) آگهی


اظهارنامه ( اظهارنامه . مِ) [ ع - فا. ] (اِمر.) فرم مالیاتی، فرمی که از طرف ادارة دارایی برای تعیین مالیات کسبه فرستاده می شود


اظهر (اَ هَ) [ ع . ] (ص تف .) ظاهرتر، آشکارتر. ؛ اظهر من الشمس بسیار آشکار، کاملاً واضح


اعاجم (اَ جِ) [ ع . ] جِ اعجم


اعاجیب ( اَ) [ ع . ] ( اِ.) 1 - جِ اعجوبه . 2 - چیزهای شگفت آور


اعادت (اِ دَ) [ ع . اعادة ] نک اعاده


اعاده (اِ د) [ ع . اعادة ] 1 - (مص م .) بازگفتن، از سر گرفتن . 2 - بازگردانیدن . 3 - (اِمص .) برگشت


اعادی ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ اعداء. ججِ عدو؛ دشمنان


اعاذه (اِ ذ) [ ع . اعاذة ] (مص م .) = اعاذت : پناه دادن، نگه داری کردن


اعاره (اِ رِ) [ ع . اعارة ] (مص م .) عاریت دادن چیزی را به کسی، به عاریت سپردن، ایرمان دادن


اعاشه (اِ ش ِ یا شَ) [ ع . اعاشة ] 1 - (مص ل .) زندگی کردن، معیشت کردن . 2 - (مص م .) زنده داشتن، زندگی بخشیدن . 3 - (اِ.) گذران


اعاظم (اَ ظَ) [ ع . ] ( اِ.) جِ اعظم  - بزرگتران، مهتران . 2 - بزرگان


اعانت (اِ نَ) [ ع . اعانة ] نک اعانه


اعانه (اِ نِ) [ ع . اعانة ] 1 - (مص م .) کمک کردن . 2 - (اِمص .) یاری، کمک . ج . اعانات


اعباء ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ عَب ؛ سنگین ها، بارها


اعتاب ( اَ ) [ ع . ] جِ عتبه ؛ آستانه، درگاه


اعتاق ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) رها کردن، آزاد کردن بنده


اعتبار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) پند گرفتن . 2 - ( اِ.) آبرو، قدر


اعتبار کردن ( اعتبار کردن . کَ دَ) [ ع - فا. ] (مص ل .) 1 - اعتماد کردن . 2 - عبرت گرفتن


اعتبارنامه ( اعتبارنامه . مِ) [ ع - فا. ] (اِمر.) ورقه ای که اعضای انجمن نظار امضا کنند و وکالت کسی را به اطلاع وزارت کشور و مجلس برسانند


اعتداء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) ستم کردن


اعتداد (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) به حساب آوردن . 2 - (مص ل .) اعتماد داشتن


اعتدال (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (اِمص .) میانه روی . 2 - ( اِ.) حد میانه


اعتذار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) پوزش خواستن . 2 - گِلِه کردن . 3 - (اِمص .) پوزش


اعتراض (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - نکته گیری نمودن .2 - تعرض کردن .3 - (اِمص .) واخواست


اعتراف (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) اقرار کردن . 2 - (اِمص .) اقرار


اعتزاز (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) عزیز دانستن . 2 - (مص ل .) عزیز شدن . 3 - (اِمص .) عزت، ارجمندی


اعتزال (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .)1 - منزوی شدن . 2 - گوشه گرفتن . 3 - دارای آیین معتزله بودن


اعتساف (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) زور گفتن . 2 - بیراهه رفتن . 3 - (اِمص .) زورگویی


اعتصاب (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) دست از کار کشیدن به منظور رسیدن به هدفی خاص


اعتصام (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) متوسل شدن . 2 - خود را نگاه داشتن . 3 - (اِمص .) پرهیز از گناه


اعتضاد (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .)1 - یاری کردن . 2 - بازوی کسی را گرفتن


اعتقاد (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) باور داشتن . 2 - گرویدن به یک دین . 3 - (اِمص .) باور، گروش


اعتقال (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) بستن، بند کردن . 2 - (مص ل .) بسته شدن


اعتلاء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) برتری یافتن . 2 - بلند شدن . 3 - (اِمص .) بلندی، برتری


اعتلال (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) بیمار شدن . 2 - بهانه آوردن . 3 - (مص م .) کسی را به کاری مشغول داشتن . 4 - ( اِ.) بیماری، مرض


اعتماد (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) تکیه کردن . 2 - برگزیدن . 3 - کاری را به کسی واگذاشتن . 4 - (اِمص .) اطمینان


اعتناء ( اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) اهتمام ورزیدن به کاری . 2 - (مص ل .) توجه داشتن به کسی یا کاری


اعتناق (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .)دست به گردن یکدیگر انداختن . 2 - امری را به گردن گرفتن . 3 - (اِمص .) نوازش


اعتوار ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - دست به دست دادن . 2 - به یکدیگر عطا کردن


اعتکاف (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) گوشه نشین شدن . 2 - (اِمص .) گوشه گیری


اعتیاد ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) عادت کردن


اعتیاض ( ا ِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - به عوض خواستن . 2 - بدل دادن


اعجاب ( ا ِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) به شگفت آوردن . 2 - (مص ل .) متعجب شدن . 3 - (اِمص .) شگفتی . 4 - خودبینی، خودپسندی


اعجاز ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) عاجز ساختن . 2 - کار دشوار و خلاف عادت انجام دادن . 3 - (اِمص .) عجز، ناتوانی


اعجام ( ا ِ) [ ع . ] 1 - (مص م .)نقطه نهادن حروف . 2 - (اِمص .) نقطه گذاری


اعجب (اَ جَ) [ ع . ] (ص تف .) عجیب تر، شگفت آورتر


اعجم (اَ جَ) [ ع . ] (ص .) 1 - کسی که نتواند فصیح سخن گوید. 2 - کسی که نتواند به زبانی غیرعربی سخن بگوید.3 - غیرعرب . ج . اعاجم


اعلی (اَ لا) [ ع . ] 1 - (ص تف .) برتر، بلندتر. 2 - (ص .) برگزیده از هر چیز


اعجمی ( اعجمی .) [ ع . ] (ص نسب .) 1 - غیر عرب . 2 - کسی که نتواند به شیوایی سخن گوید. 3 - ایرانی، فارسی


اعجوبه (اُ ب) [ ع . اعجوبة ] (ص .) شگفت آور. ج . اعاجیب


اعد (اَ عَ دّ) [ ع . ] (ص تف .) آماده تر، مهیاتر


اعدا ( اَ ) [ ع . اعداء ] جِ عدو؛ دشمنان


اعداد ( اَ ) [ ع . ] جِ عدد؛ ارقام، شماره ها


اعداد ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) آماده کردن، بسیجیدن . 2 - ( اِ.) بسیج


اعدام ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) نیست کردن، نابود گردانیدن . 2 - (مص ل .) تهیدست شدن


اعدام ( اَ) [ ع . ] (اِ.) جِ عدم ؛ نیست ها، نیستی ها


اعدل (اَ دَ) [ ع . ] (ص تف .) 1 - دادگرتر، شایسته تر برای شهادت دادن . 2 - راست تر، خوش تر


اعدی (اَ دا) [ ع . ] (ص تف .) دشمن تر، ستمکارتر


اعذار ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) عذر آوردن . 2 - پوزش خواستن . 3 - (اِمص .) پوزش، عذر


اعراب ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) درست سخن گفتن . 2 - ( اِ.) حرکت حرف آخر در کلمات عربی . 3 - حرکات حروف در کلمات


اعرابی ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.)عرب بیابانی، صحرانشین . ج . اعراب


اعراض ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ عِرض  - آبروها. 2 - خواسته ها


اعراض ( اعراض .) [ ع . ] جِ عَرَض ؛ بیماری ها


اعراض ( اِ ) [ ع . ] (اِ.) شیر پستان زن هنگامی که عصبی یا وحشت زده باشد یا غم و اندوه شدیدی به او دست داده باشد. خوردن شیر اعراض باعث ناخوشی کودک می شود


اعراض ( اعراض . ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) روی گردانیدن . 2 - برگشتن . 3 - نفرت داشتن . 4 - (اِمص .) نفرت، کراهت


اعراف ( اَ ) [ ع . ] 1 - ( اِ.) جِ عُرف ؛ مکان های بلند. 2 - برزخ، مکانی بین بهشت و جهنم


اعراق ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ عِرق  - رگ ها. 2 - کوه های بلند. 3 - ریشه های درخت


اعرج (اَ رَ) [ ع . ] (ص .) لنگ


اعرف (اَ رَ) [ ع . ] (ص تف .) 1 - شناساتر، داناتر. 2 - شناخته تر، معروف تر


اعز (اَ عَ زّ) [ ع . ] (ص تف .) 1 - ارجمندتر، بزرگوارتر. 2 - نایاب تر


اعزاز ( اِ ) [ ع . ] (مص م .)عزیز داشتن، گرامی داشتن


اعزام ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) در فارسی به معنای فرستادن، روانه کردن


اعزل (اَ زَ) [ ع . ] (ص .) 1 - ابر بی باران . 2 - مرد بی سلاح


اعزه (اَ عِ زِّ) [ ع . اعزة ] (ص .) جِ عزیز؛ ارجمندان، گرانمایگان، بزرگواران


اعسار ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) تنگ دست شدن . 2 - ( اِمص .) تنگ دستی


اعشار ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ عشر؛ یک دهم ها


اعشی (اَ شا) [ ع . ] (ص .) شبکور


اعصاب ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ عصب  - پی ها، عصب ها. 2 - (عا.) وضع روحی و روانی


اعصار ( اَ) [ ع . ] ( اِ.) جِ عصر؛ روزگاران، زمان ها، دورها


اعصار (اِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) درآمدن در عصر. 2 - ( اِ.) گردباد


اعصم (اَ صَ) [ ع . ] (ص .) اسبی که دو دستش سفید باشد


اعضاء ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ عضو - اندام ها. 2 - کارمندان


اعطاء ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) بخشیدن، دادن . 2 - (اِمص .) بخشش، دهش


اعطاف ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - مهربانی و لطف کردن . 2 - توجه و میل کردن


اعطیه (اَ یِ) [ ع . اعطیة ] (اِ.) جِ عطاء؛ بخشش ها، عطاها


اعظام ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) بزرگ داشتن . 2 - (اِمص .) بزرگداشت


اعظم (اَ ظَ) [ ع . ] (ص تف .) 1 - بزرگتر، بزرگوارتر. 2 - درشت تر


اعقاب ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ عَقِب  - بازماندگان . 2 - فرزندان آینده


اعلاء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) بلند کردن، بالا بردن، برکشیدن


اعلاق ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ عِلْق  - چیزهای نفیس . 2 - غلاف های شمشیر


اعلال ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) بیمار کردن


اعلام ( اَ ) [ ع . ] جِ عَلَم  - نشانه ها. 2 - بیرق ها


اعلام ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .)آگاه کردن، هشدار دادن . 2 - (اِمص .) آگاهی


اعلامیه (اِ مِ یِّ) [ ع . ] (ص نسب . اِمر.) مطلبی که به صورت کتبی یاشفاهی اعلام شود، آگهی، اطلاعیه، اعلان


اعلامیه حقوق بشر ( اعلامیه حقوق بشر حُ قِ بَ شَ) [ ع - فا. ] (اِمر.) اعلامیه ای است شامل یک مقدمه و 30 ماده که در آن به حقوق افراد انسانی بدون توجه به نژاد، رنگ، جنس و... اشاره شده است . اساس این اعلامیه همان «اعلامیة حقوق بشر» در مقدمة قانون اساسی 1791 فرانسه می باشد. در سال 1948، مجمع عمومی سازمان ملل اعلامیة جهانی حقوق بشر را تصویب و اعلام نمود، و از کلیة کشورهای عضو دعوت کرد که متن اعلامیه را منتشر کرده موجبات پخش و انتشار و تفسیر آن را مخصوصاً در مدارس و موسسات تربیتی و فرهنگی فراهم سازند. مادة اول آن می گوید که : «تمام افراد بشر آزاد به دنیا می آیند و از لحاظ حیثیت و حقوق با هم برابرند و همه دارای عقل و وجدان می باشند. و باید نسبت به یکدیگر با روح برادری رفتار کنند»


اعم (اَ عَ مّ) [ ع . ] 1 - (ص تف .)عام تر، شامل تر. 2 - (ص .) گروه بسیار


اعماء (اِ) [ ع . ] (مص م .) کور کردن


اعمار ( اِ ) [ ع . ] (مص م .)1 - آباد یافتن زمین را. 2 - بی نیاز ساختن کسی را. 3 - چیزی را مادام العمر به کسی دادن


اعماق ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ عمق ؛ تک ها، ته ها، رژف ها


اعمال ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.)جِ عمل  - کارها، کرده ها. 2 - شغل ها، پیشه ها. 3 - نواحی (حکومتی )


اعمال ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) به کار بستن


اعمش (اَ مَ) [ ع . ] (ص .) کسی که به سبب مرض، آب از چشمش جاری شود


اعمی (اَ ما) [ ع . ] (ص .) کور، نابینا


اعنات ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - رنجانیدن، به رنج انداختن . 2 - کسی را در کاری دشوار افکندن


اعناق ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ عنق ؛ بداخلاق ها


اعنق (اَ نَ) [ ع . ] (ص .) آن که گردن دراز دارد


اعوان ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ عون ؛ یاران


اعوج (اَ وَ) [ ع . ] (ص .) 1 - کج، ناراست . 2 - بدخوی


اعوجاج (اِ وِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .)کج شدن . 2 - ( اِمص .) کج ی، ناراستی


اعور (اَ وَ) [ ع . ] (ص .) 1 - یک چشم . 2 - رودة کور، رودة وسطی


اعیاء ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) خسته کردن . 2 - (مص ل .) دشوار شدن کار بر کسی


اعیاد ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ عید؛ جشن ها


اعیان ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ عین  - بزرگان . 2 - اشراف . 3 - بناها، ساختمان ها، مصالح ساختمانی


اعین (اَ یَ) [ ع . ] (ص .)آن که سیاهی چشمش درشت باشد، فراخ چشم


اغاثه (اِ ثِ) [ ع . اغاثة ] 1 - (مص م .) به فریاد کسی رسیدن . 2 - (اِمص .) فریادرسی


اغاره (اِ رِ یا رَ) [ ع . اغارة ] (مص م .) تاراج کردن، غارت کردن


اغارید (اَ رِ) [ ع . ] ( اِ.) جِ اُغروده ؛ آواز پرندگان


اغانی ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ اُغنیُِه  - سرودها، آوازها. 2 - سازهای غیربادی


اغبر (اَ بَ) [ ع . ] (ص .) 1 - گردآلود. 2 - خاکی رنگ، خاکی


اغبرار (اِ ب) [ ع . ] (مص ل .) 1 - خاک آلود شدن، گردآلود شدن . 2 - تیره رنگ شدن، خاک رنگ گشتن


اغتباط (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - غبطه داشتن . 2 - به آرزو آمدن . 3 - شادمان و خوشحال شدن


اغتذاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) غذا گرفتن


اغتراب (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - از دیار خویش دور شدن . 2 - با بیگانگان ازدواج کردن


اغترار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) فریفته شدن، فریب خوردن، مغرور شدن . 2 - (اِمص .) فریفتگی


اغتراف (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) با کف دست آب خوردن


اغتسال (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) سر و تن شستن، شستن


اغتشاش (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) آشفته شدن . 2 - (اِمص .) آشفتگی


اغتصاب (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) غصب کردن


اغتفار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) آمرزیدن . 2 - (اِمص .) آمرزش


اغتماس (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .)فرو رفتن در آب


اغتمام (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) غمگین شدن


اغتنام (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) غنیمت شمردن


اغتیاب ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) پشت سر کسی بد گفتن، غیبت کردن


اغتیال ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) به ناگاه کسی را کشتن . 2 - فریب دادن . 3 - فربه شدن


اغذیه (اَ یِ) [ ع . اغذیة ] (اِ.) جِ غذاء؛ خوردنی ها


اغر (اُ غُ) [ تر. ] ( اِ.) برکت، شگون


اغر (اَ غَ رّ) [ ع . ] (ص .) 1 - سفید. 2 - اسبی که پیشانی اش سفید است . 3 - شهره، معروف


اغر به خیر (اُ غُ. ب. خِ) [ تُر - ع . ] جملة دعایی به معنی : 1 - خیر پیش، به سلامت . 2 - روز به خیر، وقت به خیر


اغرا ( اِ ) [ ع . اغراء ] 1 - (مص م .) شوراندن، تحریک کردن . 2 - (اِمص .) انگیزش


اغراب (اِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - شگفت آوردن . 2 - تازه گفتن


اغراس ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) درخت کاشتن


اغراس ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ غرس ؛ درخت ها، نهال ها


اغراض ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ غرض ؛ خواست ها، هدف ها


اغراق ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) غرق کردن . 2 - (اِمص .) مبالغه کردن


اغرب (اَ رَ) [ ع . ] (ص تف .) شگفت تر، غریب تر


اغره (اَ غِ رِّ) [ ع . ] (ص . اِ.) ج . غریر - فریفتگان، مغروران . 2 - جوانان بی تجربه


اغشاء ( اَ ) [ ع . ] (مص م .)پوشاندن، پوشانیدن


اغصان ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ غُصن ؛ شاخه ها


اغضاء ( اِ ) [ ع . ] 1 - چشم بستن، چشم بر هم نهادن . 2 - (اِمص .) چشم پوشی، گذشت


اغفال ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) غافل کردن، گول زدن


اغلاء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - گران خریدن . 2 - گران کردن قیمت چیزی


اغلاط (اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ غلط ؛ غلط ها، اشتباها


افدم (اَ دُ) (ص .) نک آفدم


اغلاق ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) دربستن . 2 - سخن را پیچیده گفتن . 3 - (اِمص .) پیچیده گویی


اغلال ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - خیانت کردن . 2 - کینه ورزیدن


اغلان ( اُ ) [ تر. ] ( اِ.) پسر، پسربچه


اغلب (اَ لَ) [ ع . ] 1 - (ص تف .) بیشتر، اکثر. 2 - چیره تر


اغلوطه (اُ طِ) [ ع . اغلوطة ] ( اِ.) 1 - سخن نادرست . 2 - سخنی که با آن کسی را گمراه سازند


اغلی (اَ لا) [ ع . ] (ص تف .) گران بهاءتر، گرانتر


اغما ( اِ ) [ ع . اغماء ] 1 - (مص ل .) بیهوش شدن، بیهوشی . 2 - (مص م .) بیهوش کردن


اغماض ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) چشم پوشی کردن، نادیده گرفتن . 2 - (اِمص .) گذشت، چشم پوشی


اغنا ( اِ ) [ ع . اغناء ] (مص م .) بی نیاز کردن


اغنی ( اَ ) [ ع . ] (ص تف .) بی نیازتر، توانگرتر


اغنیاء ( اَ ) [ ع . ] (ص . اِ.) جِ غنی ؛ ثروتمندان


اغنیه (اُ نِ یِّ) [ ع . ] (اِ.) آواز، سرود. ج . اغانی


اغواء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .)گمراه کردن، گول زدن


اغور ( اُ ) [ تر. ] ( اِ.) نک اُغُر


اغیار (اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ غیر؛ بیگانگان، دیگران، نامحرمان


اغیر (اَ یَ) [ ع . ] (ص تف .) با غیرت تر


اغیل ( اَ ) (اِ.) نک آغل


اف ( اُ ) [ ع . ] (صت .)کلمه ای است که به هنگام اظهار افسرد گ ی، نفرت و کراهت استعمال کنند


اف اف (اِ. اِ) (اِ.) نام تجارتی وسیله ای برقی برای باز کردن در ساختمان، در بازکن . (فره )


افئده (اَ ئِ د یا دَ) [ ع . افئدة ] (اِ.) جِ فواد؛ دل ها، قلب ها


افاده (اِ د) [ ع . افادة ] 1 - (مص م .) فایده رساندن، سود دادن . 2 - (اِمص .) تکبر، خودبینی


افاضل (اَ ض ِ) [ ع . ] (اِ.) جِ افضل  - برتران . 2 - دانشمندان


افاضه (اِ ض ِ) [ ع . افاضة ] (مص م .) 1 - پر کردن ظرف تا لبریز شود. 2 - وارد شدن در سخن و حدیث . 3 - فیض رساندن، بهره


افاعیل ( اَ ) [ ع . ] جِ افعال ؛ جج فعل ؛ فعل ها، کنش ها، کردارها


افاقت (اِ قَ) [ ع . افاقة ] نک افاقه


افاقه (اِ قِ) [ ع . افاقة ] 1 - (مص ل .) بهبود یافتن . 2 - به هوش آمدن . 3 - (اِمص .) بهبود. 4 - گشایش


افام ( اِ ) ( اِ.) وام، دین


افام ( اَ ) ( اِ.) رنگ


افانین (اَ نِ) [ ع . ] (اِ.) 1 - شاخه درخت . 2 - انواع سخن


افاک (اَ فّ) [ ع . ] (ص .) آن که دروغ بسیار گوید


افت ( اُ ) (ری . اِمص .) 1 - افتادن . 2 - کمی، نقصان


افت و خیز (اُ تُ) (اِمر.) افتادن و برخاستن، به آهستگی رفتن و شتافتن


افتا (اُ) [ ع . ] (مص ل .) فتوا دادن، حکم صادر کردن


افتادن (اُ دَ) [ په . ] (مص ل .) 1 - سقوط کردن . 2 - از پا درآمدن . 3 - روی دادن، واقع شدن . 4 - نصیب شدن، بدست آوردن . ؛ افتادن با کسی سر و کار داشتن با کسی


افتاده (اُ د) (ص مف .) 1 - زمین خورده . 2 - از پا درآمده . 3 - فروتن، متواضع . 4 - مصروع، کسی که دچار صرع شده باشد. 5 - اطلاق شده


افتادگی ( اُ ) (حامص .) 1 - فروتنی، تواضع . 2 - خواری، ذلت


افتان ( اُ ) (ص فا.) در حال افتادن . ؛ افتان و خیزان راه رفتن آهسته و به حالت افتادن و برخاستن راه رفتن


افتتاح (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - گشودن، باز کردن . 2 - آغاز کردن


افتتان (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - در فتنه افتادن . 2 - مفتون شدن


افتخار ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) فخر کردن . 2 - (اِمص .) نازش . ج . افتخارات


افتراء (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) تهمت زدن، بهتان


افتراس (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - شکار کردن . 2 - با نشانه چیزی را دریافتن


افتراض (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) واجب گردانیدن، فریضه کردن


افتراع (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) دوشیزگی را برداشتن


افتراق (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - از یکدیگر جدا شدن . 2 - فرق گذاشتن


افتضاح (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) رسوا شدن . 2 - (اِمص .) بی آبرویی


افتضاض (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - دوشیزگی را ربودن . 2 - اندک اندک ریختن آب . 3 - سر آمدن عده زن


افتعال (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - بهتان زدن . 2 - چیزی نو پدید آوردن . 3 - یکی از مصادر ثلاثی مزید در زبان عربی


افتقاد (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - گم کردن چیزی را. 2 - جستن گم شده را


افتقار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) ندار شدن، نیازمند گشتن . 2 - (اِمص .) فقر، تهیدستی


افتکاک (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) از هم جدا کردن . 2 - (مص م .) از گرو به در آوردن گروی


افخم (اَ خَ) [ ع . ] 1 - (ص تف .)بزرگوارتر. 2 - (ص .) ارجمند


افد (اَ) (ص .) عجیب، شگفت آور


افدر (اَ دَ) ( اِ.) برادر پدر، عمو


افدستا (اَ د) (اِمر.) ستایش شگفت، نیکوترین ستایش


افرا ( اَ ) ( اِ.) درختی با برگ هایی مانند پنجة انسان


افراختن (اَ تَ)(مص م .)بلند کردن، بالا بردن


افراخته (اَ تِ) (اِ مف .) بلند کرده، بالا برده


افراد ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ فرد


افراد ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) یکی کردن، جدا کردن . 2 - (مص ل .) تنها به کاری روی آوردن


افراز ( اَ ) [ په . ] (اِ.)1 - بلندی، فراز. 2 - کرسی، منبر


افراز ( اِ ) [ ع . ] (مص م .)جدا کردن، بیرون دادن


افرازیدن (اَ دَ) (مص م .) 1 - بلند ساختن، افراشتن . 2 - زینت دادن


افراشتن (اَ تَ) (مص م .) افراختن


افراض ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) جیره و مقرری به کسی دادن . 2 - (مص ل .) واجب شدن زکات بر مال . 3 - جدا کردن چیزی برای کسی


افراط ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) از حد درگذشتن . 2 - (اِمص .) زیاده روی


افرنج (اِ رَ) [ معر. ] (ص نسب .) نک افرنگ


افرند (اَ رَ) (اِ.) 1 - فر و شکوه . 2 - زیبایی


افرندیدن (اَ رَ دَ) (مص م .) زینت دادن


افرنگ (اَ رَ) (اِ.) تخت پادشاهی


افرنگ ( افرنگ .) ( اِ.) 1 - فر و شکوه . 2 - زیبایی


افرنگ ( افرنگ .) ( اِ.) فرنگستان، اروپا


افروختن (اَ تَ) [ په . ] 1 - (مص م .)روشن کردن . 2 - (مص ل .) روشن شدن . 3 - تند شدن آتش . 4 - خشمگین شدن


افروخته (اَ تِ) (ص مف .) 1 - روشن شده . 2 - شعله ور شده . 3 - خشمگین


افروز ( اَ ) (اِفا.) در کلمات مرکب به معنی افروزنده آید: آتش افروز، جهان افروز، دل - افروز


افروزانیدن (اَ دَ) (مص م .) 1 - روشن کردن، درخشان ساختن . 2 - مشتعل کردن


افروزش (اَ ز)(اِمص .)1 - افروختگی، روشنایی . 2 - اشتعال


افروزنده (اَ زَ د) (ص فا.) 1 - روشن کننده . 2 - درخشنده . 3 - مشتعل کننده


افروزه (اَ ز) (اِمر.) 1 - آتشگیره . 2 - فتیلة چراغ


افروشه (اَ ش ِ) ( اِ.) نک آفروشه


افروغ ( اَ ) ( اِ.) روشنایی، نور


افزار ( اَ ) (اِ.) 1 - ابزار، آلت . 2 - ادویة خوشبو که در غذا ریزند


افزایش (اَ یِ) (اِمص .) 1 - عمل افزون کردن . 2 - عمل افزون شدن


افزودن (اَ دَ) 1 - (مص م .) زیاد کردن، بیشتر کردن . 2 - (مص ل .) زیاد شدن


افزون ( اَ ) 1 - (ق .) بیش، زیاد، بسیار. 2 - در ترکیب با واژه های دیگر معنای افزاینده می دهد


افزونی ( اَ ) (حامص .) بسیاری، فراوانی


افساد ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) فساد کردن، برپا کردن فتنه . 2 - (اِمص .) تباهی، فساد


افسار ( اَ ) (اِ.) تسمه و ریسمانی که به گردن اسب و الاغ می بندند


افسار سر خود ( افسار سر خود . سَ رِ خُ) (ص .) کسی که فقط به رأی خود عمل می کند


افسار پاره کردن ( افسار پاره کردن . رِ. کَ دَ) (مص ل .) سرپیچی کردن، یاغی شدن


افسارگسیخته ( افسارگسیخته . گُ تِ) (ص .) گستاخ، بی - پروا، وحشی


افسان ( اَ ) ( اِ.) سنگی که با آن کارد و شمشیر و مانند آن را تیز کنند


افسانه (اَ نِ) ( اِ.) قصه، داستان


افسانه خواندن ( افسانه خواندن . خا دَ) (مص ل .) یاوه گفتن، بیهوده حرف زدن


افسانه گو ( افسانه گو .) (ص فا.) 1 - داستان سرا. 2 - کنایه از: یاوه گو، بیهوده گو


افساینده (اَ یَ د) (ص فا.) 1 - رام کننده .2 - افسونگر، جادوگر


افساییدن (اَ دَ) (مص م .) 1 - رام کردن، مسخّر داشتن . 2 - جادو کردن


افست (اُ س ِ) [ انگ . ] (اِ.) = آفست : نوعی از چاپ که نوشته و عکس را بر سطح لاستیکی یک استوانه (سیلندر) گردان برمی گرداند و سپس آن را با فشار استوانة دیگر روی کاغذ چاپ می کنند. ماشین معمولی چاپ افست دارای سه استوانه است . در چاپ افست نخست آن چه را که باید چاپ شود بر روی صفحه ای فلزی به نام زینگ منتقل می کنند، سپس این صفحه را با مواد شیمیایی به طوری حساس می کنند که فقط نوشته ها و تصاویر آن مرکب چاپ را به خود می گیرد. صفحة فلزی حساس را به دور نخستین استوانه می پیچند؛ نوشتة آن بر اثر فشار روی پوشش لاستیکی استوانة دوم برمی گردد. کاغذ سفید که متوالیاً به دور استوانة سوم می پیچد مطالب را از روی پوشش لاستیکی استوانة دوم می گیرد. سرعت کار ماشین های چاپ افست بیش از چاپ مسطح (حروفی ) می باشد


افسر (اَ سَ) [ په . ] ( اِ.) تاج، دیهیم


افسر (اَ سَ) ( اِ.) کسی که در ارتش درجه اش از ستوان به بالا باشد، صاحب منصب


افسردن (اَ سُ دَ) [ په . ] (مص ل .)1 - پژمردن . 2 - اندوهگین شدن . 3 - منجمد گشتن .4 - دلسرد شدن


افسرده (اَ سُ د) (ص مف .) 1 - پژمرده . 2 - اندوهگین . 3 - منجمد. 4 - دلسرد


افسوس ( اَ ) [ په . ] (اِ.) 1 - ریشخند، تمسخر. 2 - دریغ، حسرت . 3 - ظلم، ستم


افسوس کردن ( افسوس کردن .کَ دَ) (مص م .) مسخره کردن، به ریشخند گرفتن


افسون ( اَ ) (اِ.)1 - مکر، تزویر. 2 - سحر، جادو


افسون دمیدن ( افسون دمیدن . دَ دَ)(مص ل .) سحر گفتن، جادو کردن


افشاء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) آشکار کردن، فاش نمودن


افشار ( اَ ) (اِ.)گوشه ای است در دستگاه شور


افشاری ( افشاری .) (ص نسب .اِمر.) یکی از آوازهای ایرانی، مغموم و دردناک، از متعلقات شور


افشان ( اَ ) (ری . اِفا.) در بعضی کلمات مرکب به معنی افشاینده آید: آتش فشان، گل افشان، زرافشان


افشاندن (اَ دَ) (مص م .) 1 - ریختن و پاشیدن . 2 - کنایه از: خرج کردن


افشردن (اَ شُ دَ) (مص م .) 1 - عصاره گرفتن . 2 - محکم کردن


افشرده (اَ شُ دَ یا د) (ص مف .) 1 - فشار داده شده . 2 - آبی که از فشردن میوه گیرند


افشره (اَ شُ رِ) ( اِ.) آب میوه


افشه (اَ ش ِ) (اِ.) گندم نیم کوفته، بلغور


افشون ( اَ ) (اِ.) ابزاری چوبی با نوکی چهار یا پنج شاخه (مانند پنجة دست ) که به وسیلة آن غلة کوفته را به باد می دادند تا دانه را از کاه جدا سازد؛ انگشته، هم گویند


افشک (اَ شَ) (اِ.) = افشنگ . افشنک . اپشک : شبنم، ژاله


افصاح ( اِ.) [ ع . ] 1 - (مص ل .) زبان آور شدن، شیوا شدن . 2 - (اِمص .) زبان آوری


افصح (اَ صَ) [ ع . ] (ص تف .) زبان آورتر، شیواتر


افضال ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) افزون کردن . 2 - نیکویی و احسان کردن . 3 - سپاس نهادن . 4 - برتری داشتن . 5 - (اِمص .) بخشش . ج . افضالات


افضل (اَ ضَ) [ ع . ] (ص تف .) 1 - برتر، فزون تر. 2 - فاضل تر. 3 - با فضلیت تر. ج . افاضل


افطار ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) روزه شکستن . 2 - (اِمص .) روزه گشایی


افطاری ( افطاری .) [ ع - فا. ] (ص نسب . اِمر.) طعام و خوراکی که به هنگام افطار خورند


افعال ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ فعل ؛ کارها، کنش ها، کردارها


افعال ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - انجام دادن . 2 - یکی از باب های ثلاثی مزید فیه در زبان عربی


افعی ( اَ ) (اِ.) نوعی مار سمی خطرناک که در دهانش علاوه بر دندان های کوچک تغذیه ای دو دندان قلاب مانند در آروارة بالا وجود دارد که به طرف عقب دهان خمیده است . درون این قلاب مجرایی است که به غدة زهر کشنده راه دارد


افغان ( اَ ) (اِ.) = فغان : فریاد، زاری، ناله


افق (اُ فُ) [ ع . ] (اِ.) 1 - کرانه، ناحیه . 2 - نیم دایره ای که در امتداد آن، چشم کرة زمین را می بیند. ج . آفاق


افقه (اَ قَ) [ ع . ] (ص تف .) 1 - دانشمندتر، داناتر. 2 - فقیه تر


افقی (اُ فُ) (ص نسب .) موازی، منسوب به افق . خط راست موازی سطح زمین


افلاس ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .)ورشکست شدن . 2 - (اِمص .)بی چیزی، تنگدستی . 3 - ورشکستگی


افلاس نامه ( افلاس نامه . مِ) [ ع - فا. ] (اِمر.) شهادت - نامه ای که در آن گروهی معتبر ورشکستگی و تهیدستی کسی را گواهی دهند


افلاک ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ فلک ؛ چرخ ها، سپهرها، آسمان ها


افلاکی ( اَ ) [ ع - فا. ] (ص نسب .) 1 - ستارگان . 2 - فرشتگان


افلح (اَ لَ) [ ع . ] (ص تف .) رستگارتر


افلیج ( اِ ) [ ازع . ] (ص .) کسی که عضو یا اعضایی از بدنش فاقد حرکت و نیرو باشد


افناء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) نیست کردن، نابود گردانیدن


افنان ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ فنن ؛ شاخه ها


افندی (اَ فَ) [ تر. ] ( اِ.) مأخوذ از لاتین، به طریق احترام به جای «آقا» به بزرگان اطلاق می شود


افندی پیزی ( افندی پیزی .) [ تر - فا. ] (ص .) کسی که در ظاهر شجاع و دلیر بنماید ولی در باطن ترسو باشد


افهام ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) یاد دادن، فهماندن


افهام ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ فهم ؛ دانش ها، فهم ها


افواج ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ فوج ؛ گروه


افواه ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ فوه .1 - دهان ها. 2 - اصناف . 3 - ادویه های خوشبو که در اغذیه ریزند


افول ( اُ ) [ ع . ] (مص ل .) فرو شدن، غروب شدن


افچه (اَ چِ) (اِ.) مترسک که برای ترساندن جانوران وحشی در کشتزارها نصب کنند


افژول ( اَ )(اِ. ص .)1 - تحریک، اصرار.2 - تقاضا. 3 - پریشان، پراکنده


افژولنده (اَ لَ د) (ص فا.) 1 - تحریک کننده . 2 - پریشان کننده


افژولیدن (اَ دَ)(مص م .)1 - برانگیختن . 2 - پریشان ساختن


افژولیده (اَ د) (ص مف .) 1 - برانگیخته . 2 - پراکنده


افک ( اِ ) [ ع . ] ( اِ.)دروغ، تهمت


افکار ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ فکر؛ اندیشه ها


افکار عمومی ( افکار عمومی ِ عُ مُ) [ ع . ] (اِمر.) عکس العمل بخش عمده جامعه در برابر حوادثی که برای جامعه جنبة حیاتی دارد


افکت (اِ فِ) [ انگ . ] (اِ.) هر عنصر صوتی یا تصویری که برای ایجاد تأثیر مشخصی به فیلم افزوده شود، جلوه . (فره )


افکندن (اَ کَ دَ) [ په . ] (مص م .) 1 - انداختن، پرت کردن . 2 - گستردن . 3 - از قلم انداختن، به حساب نیاوردن . 4 - شکست دادن . 5 - جا گرفتن، اقامت کردن


افکنده (اَ کَ د) (ص مف .) 1 - انداخته، بر زمین زده . 2 - گسترده . 3 - به حساب نیامده، مطرود


افکندگی (اَ کَ د) (حامص .) مَستی


افگار (اَ) (ص .) آزرده، خسته، مجروح


افگانه (اَ نِ) (اِ.) بچة نارسیده، جنین


افیون ( اَ ) (اِ.) معرب واژة یونانی «اپیون » به معنای تریاک، شیرة خشخاش


افیونی ( افیونی .) (ص نسب .) تریاکی، بنگی


اق زدن (اُ. زَ دَ) (مص ل .) = عق : حال به هم خوردن، استفراغ


اقارب (اَ رِ) [ ع . ] (ص . اِ.) جِ اقرب ؛ خویشان، نزدیکان


اقاقیا ( اَ ) (اِ.) معرب واژة یونانی اکیاکیا؛ درختی است خاردار با گل های خوشه ای سفید یا صورتی و خوشبو که چوبی سخت و محکم دارد


اقالت (اِ لَ) [ ع . اقالة ] (مص م .) نک اقاله


اقاله (اِ لِ) [ ع . اقالة ] 1 - (مص م .) بر هم زدن، فسخ کردن معامله با رضایت . 2 - بخشیدن . 3 - (اِمص .) گذشت


اقالیم ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ اقلیم ؛ کشورها


اقامت (اِ مَ) [ ع . اقامة ] (مص ل .) 1 - جای گُزیدن، زیستن . 2 - به جا آوردن


اقامه (اِ مِ یا مَ) [ ع . اقامة ] (مص ل .) اقامت . ؛ اقامه ء نماز تکبیری که برای برپا کردن نماز گویند


اقانیم ( اَ ) [ معر. ] ( اِ.) جِ اقنوم


اقانیم ثلاثه ( اقانیم ثلاثه ِ ثَ ثِ) [ معر. ] ( اِ.) اب، ابن، روح القدس


اقاویل ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ اقوال ؛ ججِ قول


اقباض ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .)به تصرف درآوردن . 2 - (اِمص .) داد و ستد قبض (در معاملات )


اقبال ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) روی آوردن، پیش آمدن . 2 - روی آوردن بخت . 3 - (اِمص .) نیکبختی، بهروزی . 4 - ( اِ.) بخت، طالع


اقبح (اَ بَ) [ ع . ] (ص تف .) قبیح تر، زشت تر، نازیباتر


اقتباس (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - گرفتن، اخذ کردن . 2 - آموختن . 3 - آوردن آیه ای از قرآن یا حدیثی در نظم و نثر. 4 - گرفتن مطلب از کتاب یا رساله ای


اقتحام (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - بدون اندیشه دست به کاری زدن . 2 - خود را در سختی انداختن . ج . اقتحامات


اقتداء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) پیروی کردن . 2 - نماز گزاردن پشت سر امام جماعت . 3 - (اِمص .) پیروی


اقتدار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) توانمند شدن . 2 - (اِمص .) توانایی، قدرت . ج . اقتدارات


اقتراب (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) نزدیک شدن


اقتراح (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) خواستن، آرزو کردن . 2 - بی اندیشه سخن گفتن و به قریحة خود امری تازه آوردن . 3 - برگزیدن چیزی . 4 - دربارة مسئله ای از دیگران نظر خواستن . 5 - (اِمص .) پرسش . ج . اقتراحات


اقتراض (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) وام گرفتن، قرض کردن . ج . اقتراضات


اقتراف (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) کسب کردن، کسب معاش کردن . 2 - (مص ل .) گناه کردن . 3 - به جا آوردن . 4 - وزیدن


اقتران (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) قرین شدن . 2 - نزدیک شدن ستاره ای به ستارة دیگر. 3 - (اِمص .) نزدیکی، پیوستگی


اقتسام (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - پخش کردن، قسمت کردن . 2 - سوگند خوردن، قسم یاد کردن ؛ ج . اقتسامات


اقتصاد (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) میانه روی در هر کاری . 2 - رعایت اعتدال در دخل و خرج . 3 - (اِمص .) میانه روی در هزینه ها، میان کاری . 4 - مجازاً صرفه جویی . ؛علم اقتصاد یکی از رشته های علوم اجتماعی است که در باب کیفیت فعالیت مربوط به دخل و خرج و چگونگی روابط مالی افراد جامعه با یکدیگر و اصول و قوانینی که بر امور مذکور حکومت می کند و وسایلی که باید در عمل با توجه به مقتضیات زمان و مکان اتخاذ شود تا موجبات سعادت و ترقی جامعه و رفاه و آسایش افراد آن تامین گردد، بحث می کند


اقتصار (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) کوتاه کردن . 2 - بسنده کردن . 3 - (اِمص .) کوتاهی


اقتصاص (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .)1 - قصاص کردن . 2 - قصه گفتن


اقتضاء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) وام خود را بازخواستن . 2 - (مص ل .) درخور بودن . 3 - (اِمص .) خواهش، درخواست . 4 - لزوم


اقتضاب (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) بریدن شاخه از درخت


اقتطاع (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - جدا کردن . 2 - بریدن . 3 - قسمتی از چیزی را گفتن


اقتطاف (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) میوه چیدن . 2 - (مص ل .) فرارسیدن موسم میوه چیدن


اقتفاء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) پیروی کردن . 2 - (اِمص .) پیروی


اقتناء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) به دست آوردن و گرد کردن مال


اقتناص (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - شکار کردن . 2 - کسب کردن


اقحاط (اِ) [ ع . ] (مص ل .) به تنگی افتادن، در قحط شدن


اقحام ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) ناگاه کسی را در کاری افکندن


اقحوان (اُ حُ) [ معر. ] (اِ.) 1 - بابونه . 2 - شکوفة ریحان و بابونه


اقداح ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) عیب نمودن، بد گفتن


اقداح ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ قدح ؛ کاسه ها


اقدام ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ قدم ؛ گام ها


اقدام ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) دست به کاری زدن . 2 - دلیری کردن . 3 - (اِمص .) دلیری


اقدس (اَ دَ) [ ع . ] (ص تف .) پاکتر، مقدس تر


اقدم (اَ دَ) [ ع . ] (ص تف .) 1 - پیشین تر، قدیم تر. 2 - مقدم تر


اقراء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) خواندن، خواندن را یاد گرفتن


اقرار ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - بروز دادن، مقر آمدن . 2 - آشکار گفتن . 3 - برپا داشتن


اقرارنامه ( اقرارنامه . مِ) [ ع - فا. ] (اِمر.) ورقه ای که در آن اعترافات شخصی را نویسند و به امضای او رسانند، اعتراف نامه


اقران ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ قرن  - هم سالان، همسران . 2 - نزدیکان


اقرب (اَ رَ) [ ع . ] (ص تف .) نزدیکتر


اقرباء (اَ رِ) [ ع . ] (ص . اِ.) جِ قریب ؛ نزدیکان، خویشاوندان


اقرع (اَ رَ) [ ع . ] (ص .) کل، کچل


اقساط ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) داد دادن، عدل کردن . 2 - راست بخشیدن


اقساط ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ قسط ؛ بهره ها، بخش ها


اقسام ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ قسم  - بهره ها، بخش ها. 2 - گونه ها، جنس ها


اقسام ( اقسام .) [ ع . ] (اِ.) جِ قسم ؛ سوگندها


اقسام (اِ) [ ع . ] (مص م .) سوگند دادن، قسم دادن


اقشعرار (اِ ش ِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - موی بر اندام به پا خاستن . 2 - فراهم آمدن پوست ها از ترس


اقصاء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) دور کردن، راندن


اقصر (اَ صَ) [ ع . ] (ص تف .) کوتاه تر، قصیرتر


اقصی (اَ صا) [ ع . ] 1 - (ص تف .) دورتر. 2 - (ص .) دور


اقطاب ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ قُطب


اقطار ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) 1 - جِ قُطر؛ گوشه ها، اطراف . 2 - جِ قَطر؛ قطره ها، چکه ها


اقطاع ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - بخشیدن ملک یا قطعه زمینی از طرف سلطان به کسی که از درآمد آن زندگانی گذراند. 2 - سرزنش کردن


اقطع (اَ طَ) [ ع . ] (ص .) 1 - دست بریده، بی - دست . 2 - دزد، راهزن . ج . اقاطع


اقعاد ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - نشاندن، نشانیدن . 2 - خدمت کردن کسی را


اقفار ( اِ) [ ع . ] (مص ل .) تهی شدن، ویران گشتن


اقفال ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .)قفل کردن . 2 - (مص ل .) حرکت کردن


اقل (اَ قَ لّ) [ ع . ] (ص تف .) کمتر، اندک تر


اقلاق ( اِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - بی آرام کردن، آرام بودن . 2 - جنبانیدن


اقلال ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - کاستن . 2 - (مص ل .) بی چیز شدن


اقلیت (اَ قَ یَّ) [ ع . ] (مص جع .) 1 - کم بودن . 2 - قسمت کمتر، بخش کمتر. 3 - گروهی از افراد یک کشور یا یک شهر که دین یا نژادشان با اکثریت مردم آن جا فرق داشته باشد


اقلیم ( اِ ) [ معر - یو. ] (اِ.) 1 - کشور، مملکت . 2 - ولایت . ج . اقالیم


اقلیمیا (اِ) [ معر. ] (اِ.) = قلیمیا: خلطی که پس از گداختن طلا و نقره و دیگر فلزات در خلاص ماند و آن شامل انواع است : فضی (نقره ای )، ذهبی (طلایی )، نحاسی (مسی )، معدنی (کانی )


اقمار ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ قَمَر - ماه ها، سیارات کوچکی که به دور یکی از سیارات می گردند. 2 - در فارسی، کشورهای ضعیفی که از نظر سیاسی پیرو کشورهای قوی تر می باشند


اقماع ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - خوار کردن، حقیر گردانیدن . 2 - شکستن، مغلوب کردن . 3 - راندن، دفع کردن


اقناع ( اِ ) [ ع . ] (مص م .)1 - قانع کردن . 2 - خشنود ساختن


اقنظاف (اِ نِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) میوه چیدن . 2 - (مص ل .) فرارسیدن موسم میوه چیدن


اقنوم ( اُ ) [ معر. ] (اِ.) 1 - شخص . 2 - اصل چیزی . ج . اقانیم


اقواء ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - در جای خشک و خالی فرود آمدن . 2 - به پایان رسیدن توشه . 3 - نیازمند شدن . 4 - تهی دست شدن . 5 - از عیوب قافیه وآن اختلاف حرکت حذو و توجیه است


اقوات ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ قوت ؛ توشه ها، خواربار


اقوال ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ قول ؛ گفتارها


اقوم (اَ وَ) [ ع . ] (ص تف .) راست تر


اقوی (اَ وا) [ ع . ] (ص تف .) قوی تر، تواناتر


اقویا ( اَ ) [ ع . ] (ص . اِ.) جِ قوی ؛ نیرومندان


اقیانوس ( اُ ) [ معر. ] ( اِ.) مأخوذ از یونانی . دریای بسیار بزرگ


ال ( ال . ) [ ع . ] (حر. تعریف ) حرف تعریف است در عربی و آن چون بر اسمی نکره درآید، آن را معرفه سازد


ال (اَ) (اِ.) درختی از تیرة زغال اخته ها که گاهی بعضی گونه هایش به صورت درختچه می باشند. گل هایش سفید یا زرد و میوه اش سفت و شامل یک هسته است


ال . اس . دی (اِ. اِ) [ انگ . ]L.S.D (اِ.) نوعی مواد مخدر با خاصیت توهُّم زا که در کشورهای غربی مصرف فراوان دارد


ال کردن (اِ. کَ دَ) (عا.) لاف زدن . ؛ ال کردن ُ بل کردن قمپز در کردن، ادعای بی مورد داشتن


الا (اِ لّ) [ ع . ] (ق .) 1 - دلالت بر استثنا کند: مگر، بجز. 2 - جز، بدون . 3 - فقط، منحصراً. ؛ الا و بلّ ا بدون برو و برگرد، بی چون و چرا


الا ( اَ ) [ ع . ] (شب جم .)حرف تنبیه است، بدان و آگاه باش ! هان !


الابختکی (اَ لّ بَ تَ) [ ع - فا. ] (ق .) (عا.)= الابختی . الله بختی : از روی تصادف، اتفاقی، تصادفی، شانسکی، بدون فکر


الاغ ( اُ ) [ تر. ] = اولاغ . اولاق : (اِ.) 1 - خر. 2 - (عا.) نفهم، احمق (نوعی دشنام )


الامان (اَ اَ) [ ع . ] (شب جم .) زینهار! پناه ! 1


الان ( اَ ) [ ع . ] (ق .) این دم، اکنون


الب ( اَ ) (ص .) 1 - شجاع . 2 - زورمند


الباب ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ لب ؛ خردها، مغزها


البته (اَ بَ تِّ) [ ع . البتة ] (ق .) کلمة تأکید، به طور قطع


البسه (اَ ب س ِ) [ ع . البسة ] (اِ.) جِ لباس


التباس (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .)1 - درهم آمیختن . 2 - پوشیده شدن کار بر کسی . 3 - درهم آمیختگی


التثام (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) دهان بند بستن، لثام بستن


التجاء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) پناه بردن، پناه جستن . 2 - (اِ.) پناه


التجاج (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - درهم شدن آوازها. 2 - درهم شدن امواج دریا


التحاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) ریش برآوردن، لحیه پیدا کردن


التحاد (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) از دین برگشتن، ملحد شدن


التحاق (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) در رسیدن، پیوستن


التحام (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) به هم پیوستن، به هم چسبیدن، جوش خوردن (زخم یا چیز دیگر)


التذاذ (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) لذت بردن


التزام (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) همراه بودن، همراهی کردن .2 - (مص م .) ملزم شدن به امری . ج . التزامات


التزام نمودن ( التزام نمودن . نِ دَ) [ ع - فا. ] (مص ل .) به گردن افتادن


التصاق (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) چسبیدن، پیوستن . 2 - (اِمص .) پیوستگی، چسبندگی


التفات (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) بازنگریستن، روی کردن . 2 - (اِمص .) مهربانی، لطف . 3 - توجه


التفاف (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) درهم پیچیدن، درهم شدن، تو در تو شدن


التقاء (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - دیدار کردن، یکدیگر را دیدن . 2 - پیوستن


التقاط (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) 1 - برچیدن، برگرفتن . 2 - مضمون و مطلبی را از جایی گرفتن


التقاطی ( التقاطی .) [ ع - فا. ] (حامص .) گردآوری و پیوند غیراصولی چندین مجموعة ایدئولوژیکی و نظریه های نامتجانس


التقام (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) فرو بردن، اوباردن، به دم در کشیدن


التماس (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) جستجو کردن، خواستن . 2 - (اِمص .) خواهش، در - خواست


التماع (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - درخشیدن . 2 - برافروختن


التهاب (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) زبانه زدن، افروخته شدن آتش . 2 - (اِمص .) برافروختگی . ج . التهابات


التواء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) پیچ خوردن، پیچیده شدن . 2 - (اِمص .) پیچیدگی، پیچش، خمیدگی


التیام (اِ تِ) [ ع . التئام ] 1 - (مص ل .) بهبود یافتن زخم . 2 - (مص م .) سازگاری میان دو چیز. 3 - (اِمص .) به هم پیوستگی


الجاء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - وادار ساختن کسی به کاری . 2 - پناه دادن . 3 - کار خود را به خدا سپردن


الجار (اِ) [ تر. ] (اِ.) = ایلجار. یلجار: 1 - مردمانی که بیستگانی خوار نباشند و به حمیت وطن در مقابل دشمن به مدافعه پردازند و با لشکر ملوک همداستان شوند. 2 - اجتماع گروه بسیاری از رعایا برای انجام دادن کاری


الجه (اُ جَ) [ تر. مغ . ] (اِ.) چپاول


الحاح ( اِ ) [ ع . ] (مص م .)اصرار کردن، پافشاری کردن . ج . الحاحات


الحاد ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) از دین برگشتن، انکار خداوند کردن . 2 - (اِمص .) بی دینی، کفر


الحاصل (اَ ص ِ) [ ع . ] (ق .) باری، خلاصه، القصه


الحاق ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) در پیوستن، رسیدن به کسی یا چیزی . 2 - به هم پیوند دادن . 3 - (اِمص .) پیوستگی، اتصال


الحال ( اَ ) [ ع . ] (ق .) اکنون، همین دم


الحان ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ لحن ؛ 1 - آوازها. 2 - نغمه های دل انگیز


الحق (اَ حَ قّ) [ ع . ] (ق .) به راستی، حقیقتاً، بدون شک . ؛ الحق الحقُ والانصاف از روی حقیقت و انصاف، به درستی، واقعاً


الحمد (اَ حَ) [ ع . ] 1 - مخفف الحمدالله: سپاس خدای را. 2 - سورة اول از قرآن کریم دارای هفت آیه، فاتحة الکتاب . 3 - شکر، سپاس


الخ (اِ لِ) مخفف الی آخرة، تا پایان


الدرم (اِ دُ رُ) [ تُر ] (مص ل .) لاف زدن


الهه (اِ لا هِ) [ ع . ] (اِ.) مؤنث اله


بیگار ( اِ.) کار بی مزد


الدرم بلدرم کردن ( الدرم بلدرم کردن . ب دُ رُ. کَ دَ) [ تُر - فا. ] (مص ل .) 1 - لاف زدن . 2 - بدوبیراه گفتن با هدف ترساندن طرف مقابل


الدنگ (اَ دَ) (عا.) (ص .) 1 - بی عار، ولگرد، بی غیرت . 2 - بی کاره، مفت خوار


الرد (اَ رَ) (اِ.) جوالی بزرگ که از ریسمان به شکل تور سازند و بدان کاه و علف و غیره را حمل کنند


الزام ( اِ ) [ ع . ] (مص م .)1 - وادار کردن، به عهدة کسی قرار دادن .2 - لازم گردانیدن، واجب کردن


الزامی ( الزامی .) [ ع - فا. ] (ص نسب .) اجباری


الساعه (اَ سّ عِ) [ ع . الساعة ] (ق .) در ساعت، این ساعت


السنه (اَ س ِ نِ) [ ع . السنة ] (اِ.) جِ لسان ؛ زبان


الش دگش (اَ لِ دَ گِ) (اِ.) (عا.) 1 - مبادله . 2 - عمل دو کس که با یکدیگر آمیزش و مباشرت کنند


الصاق ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) چسبانیدن


الطاف ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ لطف ؛ مهربانی ها


العاب (اِ) [ ع . ] (مص م .) به بازی انگیختن


الغ (اُ لُ) [ تر - مغ . ] (ص .) بزرگ، مهتر


الغاء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) لغو کردن، بیهوده شمردن


الغرض (اَ غَ رَ) [ ع . ] (ق .) باری، خلاصه


الغیاث ( اَ ) [ ع . ] (صت .) فریاد! وای ! 1


الف (اِ یا اَ) [ ع . ] (مص ل .) خو گرفتن، انس گرفتن


الف ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) 1 - هِزار. ج . آلاف، الوف . 2 - هزاره


الفاختن (اَ تَ) (مص م .) نک الفختن


الفاظ ( اَ ) [ ع . ] ( اِ.) جِ لفظ  - واژه ها، کلمه ها. 2 - سخن ها، کلام


الفبا (اَ لِ) [ ازع . ] (اِمر.) 1 - حروف تهجی . ضح - الفبا یا حروف هجای فارسی سی سه حرف است : ا، ء، ب، پ، ت، ث، ج، چ، ح، خ، د، ذ، ر، ز، ژ، س، ش، ص، ض، ط، ظ، ع، غ، ف، ق، ک، گ، ل، م، ن، و، ه، ی . 2 - مجموعة حروفی که با ترتیبی قراردادی مرتب شده و برای نوشتن یک زبان به کار می رود. 3 - راه و روش ابتدایی هر کاری


الفت (اُ فَ) [ ع . الفة ] 1 - (مص ل .) معتاد شدن، انس گرفتن . 2 - (اِمص .) عادت، انس . 3 - دوستی، همدمی


الفختن (اَ فَ تَ) (مص م .) اندوختن


الفخته (اَ فَ تَ) (ص مف .) اندوخته، جمع کرده


الفخدن (اَ فَ دَ) (مص م .) نک اندوختن


الفغدن (اَ فَ دَ) (مص م .) اندوختن، جمع کردن


الفنج ( الفنج .) (ص .) چسبیده، چسبناک


الفنج (اَ فَ) (اِمص .) گردآوری، اندوختگی


الفنجیدن (اَ فَ دَ) (مص م .) 1 - گرد آوردن، جمع کردن . 2 - کسب کردن


الفینه (اَ نِ یا نَ) (اِ.) آلت مردی، نره، احلیل


الفیه ( الفیه .) (اِ.) آلت مردی


الفیه (اَ یَّ) [ ع . ] (ص نسب . اِ.) منسوب به الف، دارای هزار


القاء ( اِ ) [ ع . ] (مص م .) 1 - یاد دادن . 2 - افکندن، انداختن


القاب ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ لقب


القاح ( اِ ) [ ع . ] (مص م .)آبستن کردن، جفت - گیری


القصه (اَ قِ صِّ) [ ع . القصة ] (ق .) خلاصه


الله (اَ لْ لا) [ ع . ] (اِ.)ایزد، خدا، معبود یگانه . ؛ الله ُ اعلم خدا داناتر است . (هنگامی که نسبت به موضوعی شک و تردید است ). ؛ الله اکبر الف - خدا بزرگ تر است . (هنگام تعجب، عصبانیت و تأیید گفته می شود). ب - بخشی از اذان و نماز است


الله بختی (اَلْ لا بَ) (ص نسب .) (عا.) تصادفی، اتفاقی


اللهم (اَ لْ لا هُ) [ ع . ] (شب جم .) بار خدایا. ؛ اللهم صل علی محمد و آل محمد بار خدایا درود بفرست بر محمد و خاندان او


اللهی (اَ لْ لا) [ ع - فا. ] (ص نسب .) 1 - منسوب به الله، خدایی . 2 - مرد کامل، از نقص رسته


الم (اَ لَ) [ ع . ] (اِ.) 1 - (مص ل .) دردمند شدن . 2 - (اِمص .) رنجیدگی . 3 - (اِ.) درد، ج . آلام


الم شنگه (اَ لَ شَ گِ) (اِ.) (عا.) جنجال، سر و صدا، هیاهو


الماس ( اَ ) [ په . ] (اِ.) گرفته شده از یونانی ؛ از سنگ های گرانبها و کمیاب که دارای سختی و درخشندگی خاصی می باشد


المام ( اِ ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - به حد بلوغ رسیدن . 2 - گناه صغیره کردن . 3 - فرود آمدن امر بر کسی


المثنی (اَ لْ مُ ثَ نْ نا) [ ع . ] (اِ.) نسخة دوم، رونوشت


المعیّت (اَ مَ یَُ ) (مص جع .) زیرکی تیزهوشی


المپیاد (اُ لَ) [ فر. ] (اِ.) 1 - فاصلة چهار ساله میان مسابقات المپیک . 2 - هر یک از مسابقات جهانی در زمینة علوم


المپیک (اُ لَ) [ فر. ] (اِ.) مسابقات و ورزش ها و بازی هایی که هر چهار سال یک بار با تشریفات خاصی در یونان قدیم انجام می شد. از سال 1896 م . این مسابقات مجدداً معمول گردید و جنبة بین المللی یافت


النگو (اَ لَ) (اِ.) دستبند، دست برنجن


اله (اِ لا هْ) [ ع . ] (اِ.) خدا، خداوند


الهاء (اِ) [ ع . ] (مص م .) مشغول کردن


الهام ( اِ ) [ ع . ] 1 - (مص م .) در دل افکندن . 2 - (مص ل .) در دل افتادن . ج . الهامات


الهی (اِ لا) [ ع - فا. ] (ص نسب .) = الاهی : منسوب به الله، خدایی


الو (اَ لُ) (اِ.) شعلة آتش، زبانة آتش


الو ( الو .) [ فر. ] (اِ.) لفظی است که در شروع برقراری ارتباط تلفنی گفته می شود


الوا (اَ) (اِ.) صمغی است بسیار تلخ ؛ صبر زرد


الواح ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ لوح ؛ لوح ها، صفحه های فلزی، سنگی یا چوبی


الوار ( اَ ) (اِ.) 1 - تیرهای بزرگ چوبی که در ساختن سقف خانه به کار می رفت . 2 - چوب های چهارتراش دراز و ضخیم


الواط ( اَ ) (اِ.) جِ لوطی ؛ هرزه، گردنکش


الوان ( اَ ) جِ لون ؛ رنگ ها


الوس (اُ) [ تر. مغ . ] (اِ.) = اولوس : طایفه، قبیله، جماعت ؛ ج . الوسات


الوف ( اَ ) [ ع . ] (ص .) خوگیر، مهرجوی


الوف ( اُ ) [ ع . ] جِ الف  - هزاران، هزارها. 2 - هزارگان


الوهیت (اُ لُ یَّ) [ ع . ] (مص جع .) خدایی، مقام الهی


الویه (اَ یِ) [ ع . الویة ] (اِ.) جِ لوا؛ پرچم ها


الپر (اَ پَ) (ص .) (عا.) 1 - زرنگ، زیرک . 2 - متقلب، پشت هم انداز


الچخت (اَ چَ) (اِ.) طمع، امید، چشمداشت


الک (اَ لَ) (اِ.) غربال


الک دولک (اَ لَ. دُ لَ) (اِمر.) نوعی بازی کودکان در دو دستة مخالف توسط دو چوب بلند و کوتاه


الکترال (اِ لِ تُ) [ فر. ] (ص .) انتخاباتی ؛کارت الکترال کارت انتخاباتی


الکترو کاردیوگرافی (اِ لِ تِ رُ یُ گِ) [ فر. ] (اِ.) ثبت پتانسیل الکتریکی ناشی از فعالیت الکتریکی ماهیچة قلب روی نوار کاغذی متحرک به منظور مطالعة عمل ماهیچه قلب، قلب نگاری . (فره )


الکتروامان (اِ لِ تِ رُ اِ) [ فر. ] (اِمر.) مغناطیس الکتریکی


الکتروتراپی (اِ لِ تِ رُ تِ) [ فر. ] (اِمر.) معالجة ناخوشی ها به وسیلة برق


الکترود (اِ لِ تِ رُ) [ فر. ] (اِ.) عنصر رسانایی که از راه آن جریان الکتریکی به یک محیط وارد یا از آن خارج شود؛ الکترد


الکتروسکپ (اِ لِ تِ رُ کُ) [ فر. ] (اِ.) آلت آزمایش وجود الکتریسیته که تشکیل شده است از یک شیشة دهانه بسته که میلة فلزی از دهانة چوپ پنبة آن عبور می کند و منتهی به دو باریکة زرورق فلزی است و مقداری آهک زنده در داخل شیشه (برای جذب بخار آب ) قرار داده اند. هنگام آزمایش این دو ورقة زرورق از یکدیگر دور می شوند؛ الکترسکپ، الکتریسیته نما


الکترولیت (اِ لِ تِ رُ) [ فر. ] (اِ.) جسمی که به وسیلة جریان برق تجزیه شود، مانند محلول نمک طعام که در اثر جریان الکتریسته به کلرو سدیم تجزیه می گردد، برق کاف (فره )


الکترولیز (اِ لِ تِ رُ) [ فر. ] (اِ.) عمل تجزیة شیمیایی به وسیلة برق، مانند: تجزیة آب در اثر جریان برق و یا تجزیه نمک طعام به کمک جریان الکتریسیته و غیره


الکترومتر (اِ لِ تِ رُ مِ) [ فر. ] (اِ.) 1 - آلتی است برای اندازه گرفتن مقدار برق در اجسامی که برق دارند. 2 - آلتی که برای اندازه گرفتن اختلاف سطح الکتریکی بکار می رود؛ برق سنج


الکتروموتور (اِ لِ تِ رُ مُ تُ) [ فر. ] (اِ.)دستگاه مخصوصی که انرژی الکتریکی را به انرژی مکانیکی تبدیل می کند


الکترون (اِ لِ تُ) [ فر. ] (اِ.) از ذرات بنیادی ماده و حاوی کمترین بار الکتریکی منفی و جزء سازندة همة اتم هاست


الکترونیک (اِ لِ تِ رُ) [ فر. ] (اِ.) بخشی از فیزیک که به مطالعة پدیده ها و دستگاه های الکترونی مانند ترانزیستور، کامپیوتر و غیره و نیز طراحی و ساخت کنترل و کاربرد وسایل مربوط می پردازد


الکتریزه (اِ لِ تِ رِ ز) [ فر. ] (ص .) جسمی یا جرمی که بدان الکتریسیته وارد کنند و یا الکتریسیته را از آن عبور دهند


الکتریسته (اِ لِ تِ تِ) [ فر. ] (اِ.) شکلی از انرژی که در بعضی از ذرات اتمی ایجاد می شود و قابل تبدیل به اشکال دیگر انرژی است


الکتریکی (اِ لِ) [ فر - فا. ] (ص نسب .) منسوب به الکتریک، مربوط به الکتریسته  - برقی . 2 - مغازه و دکان فروش و تعمیر لوازم برقی


الکل (اَ کُ) [ فر. ع . الکحل ] (اِ.) 1 - جسمی است آلی، فرّار و دارای مزة تند که در پزشکی مورد استفاده قرار می گیرد. 2 - مشروب سکرآور مانند: شراب، ویسکی و عرق


الکن (اَ کَ) [ ع . ] (ص .) کسی که دچار لکنت زبان است


الکی (اَ لَ) (عا.) 1 - (ص .) بیخود، بیهوده، بی جهت . 2 - (ق .) دروغکی


الگو ( اُ ) (اِ.) نمونه، طرح


الگوریتم (اَ گُ) [ فر. ] (اِ.) فرایندهای متناهی برای حل نوعی از مسائل، خصوصاً روشی که در آن به طور متوالی یک فرایند پایه برای حل مسئله تکرار شود


الی (اِ لا) [ ع . ] (حر اض .) 1 - به سوی . 2 - تا


الی الحال (اِ لَ) [ ع . ] (ق .) تاکنون، تا این دم


الیاف ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ لیف ؛ تارها و رشته هایی که از گیاهان به دست می آید


الیجه (اَ جِ) (اِ.) نوعی پارچة راه راه پشمی یا ابریشمی که با دست بافند؛ الاجه


الیز ( اَ ) (اِ.) 1 - جفتک زدن چهارپا. 2 - جفتک


الیزیدن (اَ دَ) (مص ل .) نک آلیزیدن


الیف ( اَ ) [ ع . ] (ص .) 1 - خوی گرفته، معتاد. 2 - همدم، دوست


الیق (اَ یَ) [ ع . ] (ص تف .) درخورتر، سزاوارتر


الیم ( اَ ) [ ع . ] (ص .) دردناک


الین (اَ یَ) [ ع . ] (ص تف .) نرم تر، نرمخوتر


الیناسیون (اِ یُ) [ از فر. ] (اِمص .) از خود بیگانگی


الینه (اِ نِ) [ از فر. ] (ص .) از خود بیگانه


الیه (اَ لْ یَ) 1 - دنبه . 2 - سرین


ام (اُ مّ) [ ع . ] (اِ.) مادر


ام . دبلیو (اِ دَ ب) [ انگ . ]M.W (اِ.) موج متوسط (رادیو)


ام .آر.آی (اِ) [ انگ . ]M.R.I (اِ.) نوعی تصویر - برداری برای تشخیص بیماری از طریق به ره گیری از تشکیل مغناطیسی هسته و بررسی اثر آن به یاری کامپیوتر، نمایش تشدید مغناطیسی


ام .اس (اِ اِ) [ انگ . ]M.S (اِ.) بیماری عصبی پیش رونده ای که به تدریج باعث ضعف، اختلال های حسی و حرکتی، و اختلال در بینایی و گفتار می شود


ام الخبائث (اُ مُّ لْ خَ ئِ) [ ع . ] (اِ.) 1 - مایة پلیدی ها. 2 - مجازاً شراب


ام الفساد ( ام الفساد . فِ یا فَ) [ ع . ] 1 - (اِ.) مایه و سبب تباهی و فساد. 2 - (ص .) فتنه انگیز


ام القری ( ام القری . قُ را) [ ع . ] (اِ.) 1 - مهم ترین و ارزش مندترین سرزمین . 2 - مجازاً مکه


ام المومنین ( ام المومنین . مُ مِ) [ ع . ] (اِ.) لقب هر یک از زنان پیغمبر اسلام


ام الکتاب ( ام الکتاب . کِ) [ ع . ] (اِ.) 1 - قرآن . 2 - سورة فاتحه


اما (اَ مّ) [ ع . ] (ق .) تفصیل و تأکید را رساند، ولی، ولیک، ولیکن . ؛ اما تو کار آوردن بهانه آوردن، ایراد گرفتن


اماتت (اِ تَ) [ ع . اماتة . ] (مص م .) کشتن، بی جان کردن


اماثل (اَ ثِ) [ ع . ] (ص .) جِ امثل  - فضلا، هنرمندان . 2 - مانندها


امارات ( اِ ) [ ع . ] (اِ.) جِ اماره (امارت ) - ولایت ها. 2 - فرمانفرمایی ها، سرداری ها


امارات ( اَ ) [ ع . ] (اِ.) جِ اماره


امارت (اِ رَ) [ ع . ] 1 - (اِمص .) فرمانروایی . 2 - (اِ.) ناحیه ای که زیر فرمان امیری باشد


اماره (اَ مّ رِ) [ ع . امارة ] (ص .) 1 - بسیار امر کننده، گمراه کننده . 2 - خواهش های شیطانی


اماره (اِ رِ) [ ع . ] (اِ.) نشان، نشانه، علامت، ج . امارات


اماله (اِ لِ) [ ع . امالة ] (مص م .) 1 - مایل کردن، خم دادن . 2 - تنقیه کردن . 3 - تبدیل حرف «آ» (الف ) به «ی ». مانند: رکاب = رکیب


امام ( اَ ) [ ع . ] (ق .) پیش، جلو


امام ( اِ ) [ ع . ] (ص . اِ.) 1 - پیشوا، پیشرو. 2 - پیش نماز. 3 - پیر، شیخ


امام زاده (اِ. د) [ ع - فا. ] (ص مر.) فرزند یا نوادة یکی از امامان دوازدگانه


امامت (اِ مَ) [ ع . امامة ] (مص ل .) 1 - پیشوایی کردن . 2 - پیشنمازی


امان ( اَ ) [ ع . ] 1 - (اِمص .) بی ترسی، ایمنی . 2 - (اِ.) زنهار، پناه


امان دادن (اَ. دَ) [ ع - فا. ] (مص م .) مهلت دادن، فرصت دادن


امانت (اَ نَ) [ ع . امانة ] 1 - (مص ل .) امین بودن . 2 - (اِمص .) راستی، درستکاری . 3 - استواری . 4 - سپرده، ودیعه


امانت گزار ( امانت گزار . گُ) [ ع - فا. ] (ص .) امین، کسی که شرط امانت داری را به جا می آورد


امانتی ( امانتی .) [ ع - فا. ] (ص نسب .) مال یا چیزی که به عنوان امانت به کسی سپارند، ودیعه


امانی ( امانی . ) [ ع . ] (اِ.) جِ امنیه ؛ آرزوها


امانی ( اَ ) [ ع . ] (ص نسب .) امانتی


اماکن (اَ کِ) [ ع . ] جِ امکنه . جج . مکان ؛ جاها، جای ها، سرزمین ها. ؛ اماکن متبرکه زیارتگاه ها و بناهای مقدس، قبور ائمه


امت (اُ مّ) [ ع . امة ] ( اِ.) 1 - پیروان . 2 - گروه . ج . امم


امتثال (اَ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) فرمان بردن . 2 - (اِمص .) فرمانبرداری


امتحان (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص م .) آزمودن . 2 - (اِمص .) آزمایش، تجربه . ج . امتحانات


امتداد (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) کشیده شدن، 2 - (اِمص .) کشش، درازی . 3 - طول


امتزاج (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) آمیخته شدن . 2 - (اِمص .) آمیختگی، آمیزش


امتساک (اِ تِ) [ ع . ] (مص ل .) 1 - چنگ زدن . 2 - نگاه داشتن


امتصاص (اِ تِ) [ ع . ] (مص م .) مکیدن، مکیدن شیرة چیزی را


امتعه (اَ تَ عَ) [ ع . امتعة ] ( اِ.) جِ متاع ؛ کالاها


امتلاء (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) پر شدن . 2 - (اِمص .) پری


امتناع (اِ تِ) [ ع . ] 1 - (مص ل .) پرهیز کردن، سر باز زدن . 2 - (اِمص .) خودداری